Günümüzde kentlerin stresli yaşamından sıkılan insanlar, seyahat tercihlerinde farklı arayışlar içine girdi. İnsanlar, doğayla iç içe olup, doğayı keşfedebileceği tatilleri tercih etmeye başladı. Bu kapsamda turizm sektörü de önemli bir dönüşüm geçirdi.
Turizm sektöründe, çevreye karşı duyarlı olan, doğa ile iç içe gerçekleştirilen alternatif turizm türleri ortaya çıktı.
Alternatif turizm türlerinden biri de bitki gözlemciliği olarak görülen botanik turizmi.
Değerli okuyucular, önceki yazılarımda botanik turizmi ve botanik bahçelerinden bahsetmiştim.
Bu yazımda ise botanik turizmi kapsamında gelişen aromatik turizmden bahsedeceğim.
Bitki gözlemciliği olarak da adlandırılan botanik turizmi, özellikle son yıllarda doğa ve bitkilere yönelik ilginin artmasıyla ortaya çıkan alternatif turizm türlerinden biri. Botanik turizmi, bitki türlerini yerinde görerek, bu bitkiler hakkında bilgi edinmek için yapılan seyahatleri içerir.
Botanik turizmi, gezi ve eğlenme amaçlı aktiviteleri içermesine rağmen, eğitim boyutu yüksek olan bir turizm türüdür. Botanik turizmi kapsamında, bitkiler ile ilgili çeşitli eğitimler, sergiler, atölyeler ve festivaller düzenlenmektedir. Düzenlenen tüm etkinlikler, turistlerin ve yerel halkın çevre bilincinin artmasına katkı sağlar.
Aromatik turizm ile insanlar doğayı keşfediyor
Aromatik bitkiler, yalnızca sağlık ve gıda sektöründe tedavi amacı ile kullanılmıyor. İnsanların, doğaya, doğal ürünlere ve otantik yaşam tarzına karşı ilgisinin artmasıyla aromatik bitkiler turizm sektöründe de kullanılmaya başladı. Aromatik turizm, tıbbi ya da beslenme aracı olarak da kullanılan bitkileri bulundukları yaşam alanlarında izlemek, fotoğraflarını çekmek ve bölgenin özelliklerini deneyimleyerek tanımayı sağlayan doğa temelli turizm anlayışı.
Ayrıca aromatik turizm, bitkilerle yakın ilişkili olan agro turizm faaliyeti olarak da değerlendirilebilir. Kısacası aromatik turizm, bitkilerin yaşam alanlarına yönelik yapılan turistik seyahatler ve faaliyetler olarak tanımlanabilir. Buna örnek olarak gül bahçeleri ve lavanta bahçelerine yapılan seyahatleri verebiliriz.
Bitki türü açısından büyük zenginliğe sahip olan ülkemiz için aromatik turizm, potansiyeli yüksek olan bir turizm türü.
Köyceğiz ve Gelecek Turizmde Programı
Aromatik Bitkiler Evi Köyceğiz
Tıbbi ve aromatik bitkiler açısından zengin olan Muğla’nın Köyceğiz ilçesi, Gelecek Turizmde Programı ile bölgenin aromaterapi merkezi olabilmek için hazırlıklarını sürdürüyor. Yaşanan orman yangınları sonucu ilçenin turizmi olumsuz olarak etkilendi. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) ve Anadolu Efes işbirliği ile yürütülen Gelecek Turizmde Programı ile bölgede turizmin yeniden canlanması hedeflendi. Proje, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Turizm Fakültesi başvurusu ve Köyceğiz Belediyesi ile Köyceğiz Kaymakamlığı işbirliği ile hayata geçirildi.
Projenin diğer hedefleri, Köyceğiz Aromatik Bitkiler Evi ile ilçede aromaterapi turlarının düzenlenmesi, yörede yaşayan kadınların bitkilerin kullanımları hakkında eğitilmesi ve aromaterapi ürünlerinin satışından gelir elde etmesi. Ayrıca aromaterapi atölyelerinin de düzenlenmesiyle yerel halkın kalkınması. Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Turizm Fakültesi, Köyceğiz Belediyesi ve Köyceğiz Kaymakamlığı tarafından Aromatik Bitkiler Evi kuruldu.
1932 yılında inşa edilen Sabri Başoğlu Konağı, Köyceğiz Belediyesi tarafından tahsis edildi ve geleneksel yapısına uygun biçimde tadilatlar yapıldı. Tarihi konakta yer alan Aromatik Bitkiler Evi’nde sıfır atık, aromatik bitkilerle fizyoterapi, nefes terapisi, aromatik yağlarla mum yapımı, bez çantalara bitki çizim ve boyama, aromatik bitkilerle kahve demleme gibi çeşitli atölye çalışmaları düzenleniyor. Ayrıca uzmanlar tarafından sürdürülebilir kalkınma, sürdürülebilir rotalar, iklim değişikliği, tıbbi ve aromatik bitki yetiştiriciliği gibi farklı konular hakkında eğitimler veriliyor. Eğitimlere katılan kadınların kendi girişimlerini kurması hedefleniyor. Köyceğiz, botanik turlara ev sahipliği yaparak ülkemizdeki aromaterapi rotalarından biri haline gelmeyi hedefliyor.
Botanik turizmi iyi planlanırsa ve çevreye duyarlı bir şekilde gerçekleştirilirse, gerçekleştirildiği bölgelerde biyolojik çeşitliliğin korunmasına ve insanların eğitilmesine katkı sağlar. Ayrıca doğa ile iç içe olmak isteyen insanlar hem doğayı keşfedip hem de doğa hakkında bilgi sahibi olur. Botanik turizmi, yapıldığı bölgede çeşitli eğitimlerin verilmesiyle hem turistlerin hem de yerel halkın eğitilmesine yardımcı olur. Botanik turizmi, yapıldığı bölgenin tanıtılması ve yörede yaşayan yerel halkın kalkınmasında da önemli rol oynar.
Ülkemiz, coğrafi özellikleri, iklim çeşitliliği ve sahip olduğu bitki çeşitliliği açısından büyük potansiyele sahip. Avrupa’nın tamamında var olan bitki sayısı toplam 12000 adet iken, bu sayı ülkemizde 9000’dir. Bundan dolayı ülkemiz, botanik turizmi ve bu kapsamda gelişen aromatik turizm için ciddi bir potansiyel taşımaktadır. Ülkemizde aromatik turizm rotaları geliştirilmeli ve aromatik bitkiler ile ilgili yapılan eğitimler ve atölyeler ülke genelinde yaygınlaşmalı.
Kaynaklar:
Doğa ve Şehirler Projesi, Türkiye’nin Bitkileri: [https://www.dogavesehirler.org/tum-sergiler/turkiye-nin-bitkileri](https://www.dogavesehirler.org/tum-sergiler/turkiye-nin-bitkileri)
Hikmet HABERAL, 2018, Turizmde Alternatif: Ekolojik Turizm – Doğa Turizmi – Kırsal Turizm – Yayla Turizmi, Detay Yayıncılık, Ankara, sayfa 141.
Aylin Güven Hamurişçi, 2022, 16. Bölüm: Sağlık Turizmi ve Yaratıcı Turizm (syf. 259 – 273); Yaratıcı Turizm Etkinlik Örneği Aromatik Bitkiler Evi Köyceğiz, Köyceğiz Muğla (sayfa 273), Kitap Bölümü; Meltem Altınay Özdemir (editör) ve Füsun İstanbullu Dinçer (editör) “Yaratıcı Turizm ve Turizmde Yaratıcılık – Cilt II.” 2022, Nobel: Ankara.
Kültür ve Turizm Bakanlığı, Denizli İl Kültür, Botanik Turizmi: [https://denizli.ktb.gov.tr/TR-211852/botanik-turizmi.html](https://denizli.ktb.gov.tr/TR-211852/botanik-turizmi.html)
TDK Sözlük, ‘Botanik’. [https://sozluk.gov.tr/?ara=Botanik](https://sozluk.gov.tr/?ara=Botanik)
TÜBİTAK BİLİM TEKNİK, Temmuz 2025, Poster, Türkiye Endemik Bitki Türleri: [https://bilimteknik.tubitak.gov.tr/sites/default/files/posterler/bilim_teknik_poster_turkiye_endemik_bitkiler_temmuz_2025.pdf](https://bilimteknik.tubitak.gov.tr/sites/default/files/posterler/bilim_teknik_poster_turkiye_endemik_bitkiler_temmuz_2025.pdf)
[https://www.undp.org/tr/turkiye/news/koycegizde-turizme-aromaterapi-destegi](https://www.undp.org/tr/turkiye/news/koycegizde-turizme-aromaterapi-destegi)
*Bu içerik serbest gazeteci veya konuk yazarlar tarafından hazırlanmıştır. Bu içerikte yer alan görüş ve ifadeler yazara aittir ve Independent Türkçe'nin editöryal politikasını yansıtmayabilir.
© The Independentturkish
