Geniş çaplı yeni bir araştırmaya göre çeşitli sosyal etkinliklere ve spor faaliyetlerine düzenli katılım, beyin yaşlanmasını yavaşlatıp bilişsel performansı güçlendirebilir.
Çin'deki Guangdong Tıp Üniversitesi'nden isimlerin de aralarında bulunduğu araştırmacılar, gönüllü çalışma ve spor kulüplerine katılma gibi etkinliklerin zihni canlı tutmada bilhassa etkili göründüğünü söylüyor.
fazla oku
Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field)
Daha önceki araştırmalar, sosyal etkinliklerin bilişsel işlevler ve demansla ilişkisini gösterse de bu bağlantıların tam olarak nasıl kurulduğu henüz yeterince anlaşılmış değil.
Önceki çalışmaların çoğu, küçük örneklemler, sınırlı coğrafi çeşitlilik ve sosyal etkinliklerle bilişsel sonuçların tanımlanma ve ölçülme biçimlerindeki farklılıklar nedeniyle bu üç unsur arasındaki ilişkiye dair tutarlı bir tablo ortaya koymuyordu.
Bilişsel bozukluğu izleyen demansın, 2050'ye gelindiğinde yaklaşık 153 milyon kişiyi etkileyeceği tahmin ediliyor.
Son çalışma, ABD, Birleşik Krallık, Avrupa, Çin ve Meksika'da yürütülen, temsil niteliği taşıyan beş araştırmadan elde edilen uzun dönemli verileri bir araya getiriyor. Bu araştırmalar, 24 ülkeden yaklaşık 60 bin kişiyi kapsıyor. Her anket, katılımcıların yer aldığı sosyal etkinliklerin türü ve sayısı hakkında veri topluyor ve her aşamada onların bilişsel performansını değerlendiriyor.
Araştırmacılar bu verilerden yola çıkarak ortalama 6 yıl boyunca takip edilen 57 bin 793 katılımcının bilişsel işlev puanlarını hesapladı.
Analiz, sosyal faaliyetlere katılan kişilerin, katılmayanlara kıyasla kayda değer derecede daha yüksek puanlar aldığını ve puanların sosyal faaliyet sayısıyla paralel şekilde arttığını gösterdi. En az üç faaliyete katılmanın, hafıza ve yürütme işlevlerindeki bozulmalara karşı en yüksek düzeyde koruma sağladığı anlaşılıyor.
Gönüllü çalışma ve spor kulüplerine katılım gibi faaliyetler, katılımcılar genelinde bilişsel gerileme riskinin daha düşük olmasıyla ilişkilendirildi.
Eğitim kurslarına katılmak ve çocuklarla ilgilenmek de önemli ölçüde daha yüksek bilişsel puanlarla bağlantılıydı.
Öte yandan siyasi gruplara, yerel topluluklara, kilise ve din temelli oluşumlara aktif katılımla bilişsel performanstaki iyileşme arasında tutarlı bir bağlantı saptanmadı.
Sosyal faaliyetlerle beyin fonksiyonu arasındaki olumlu ilişki, kadınlarda, 60 yaşın üzerindeki kişilerde, eğitim düzeyi yüksek olanlarda, yalnız yaşayanlarda, normal kilolularda ve kırsal bölgelerde yaşayanlarda daha güçlüydü.
Ancak araştırmacılar, çalışmanın gözleme dayanması nedeniyle neden-sonuç ilişkisi kuramayacağı uyarısında bulunuyor.
Sosyal faaliyetlere katılmanın bilişsel gerilemeyi tam olarak nasıl önlediği henüz net değil fakat araştırmacılar "kullan ya da kaybet" hipotezini öne sürüyor. Bu hipoteze göre bilişsel açıdan uyarıcı faaliyetlere sürekli katılmak, sinir bağlantılarını güçlendirip yenilerinin oluşmasını sağlayabilir.
Çalışmada şu ifadelere yer veriliyor:
Genel olarak bu bulgular, sosyal faaliyetlerin yaşlı yetişkinlerde bilişsel gerilemeye karşı çok boyutlu bir koruyucu faktör işlevi görebileceğine işaret ediyor.
*İçerik orijinal haline bağlı kalınarak çevrilmiştir. Independent Türkçe'nin editöryal politikasını yansıtmayabilir.
Independent Türkçe için çeviren: Büşra Ağaç
© The Independent
