23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı kapsamında UNICEF Türkiye Millî Komitesi Genel Müdürü İnci Haseki, Independent Türkçe'ye konuştu.
Haseki, küresel krizlerin çocukların hayatını nasıl şekillendirdiğini değerlendirdi.
Dünya, çocuklar için giderek daha kırılgan bir yer haline geliyor.
2026 yılında UNICEF, 133 ülke ve bölgede insani yardıma ihtiyaç duyan milyonlarca çocuğa ulaşmayı hedeflerken, yalnızca "görünmez krizler" içinde yaşayan 73 milyon çocuğa destek sağlanması planlanıyor.
Krizlerin derinleştiği bu tabloyu değerlendiren Haseki, şunları söyledi:
23 Nisan'da çocukların bayramını kutluyoruz. Bu özel gün, bize tüm çocukların güvenle büyüyebilme, eğitim ve sağlık hizmetlerine erişme hakları için önemli bir hatırlatıcı nitelikte. Dünyada milyonlarca çocuk bu haklardan hala mahrum.
Küresel veriler, sorunun boyutunu net biçimde ortaya koyuyor. Dünyada her 5 çocuktan 1'i; güvenli barınma, beslenme, temiz su, hijyen, eğitim ve sağlık hizmetlerinden en az ikisine erişemeden büyüyor.
Her yıl yaklaşık 5 milyon çocuk ise büyük ölçüde önlenebilir nedenlerle 5 yaşını göremeden hayatını kaybediyor.
Krizler üst üste biniyor
Savaşlar, iklim krizi, ekonomik kırılganlık ve zorunlu göç artık tek başına değil, aynı anda yaşanıyor. Aynı çocuk, birden fazla krizin etkisi altında kalıyor.
Yerinden edilen aileler; yalnızca evlerini değil, temiz suya erişimi, düzenli beslenmeyi ve çocuklarının eğitim hakkını da kaybediyor.
Bu tabloyu Haseki, şöyle dile getirdi:
Çatışma bölgelerindeki güvenlik sorunları ve belirsizlik, bazen yüzbinlerce insanın evlerini terk etmelerine sebep oluyor. Çocuklar eğitimden kopuyor, gıda ve temiz su temin etmekte zorlanıyor ve şiddete maruz kalabiliyorlar. Çocukların içinden geçtiği güvensizlik, belirsizlik, ekonomik ve iklim sorunları gibi çoklu krizleri birbirinden ayrı değerlendirmek mümkün değil.
Çatışmaların etkilediği çocuk sayısının son 30 yılda iki katına çıkması, krizin derinliğini gözler önüne seriyor.
İklim krizi ise tabloyu daha da ağırlaştırıyor. Bugün yaklaşık 1 milyar çocuk, iklim değişikliğinin doğrudan etkileri altında yaşamını sürdürüyor.
"Görünmez krizler" uyarısı
UNICEF'in dikkat çektiği en kritik başlıklardan biri de "görünmez krizler."
Gündemde yer bulamayan, uzun süredir devam eden krizler; milyonlarca çocuğun yaşamını sessizce ve kalıcı biçimde etkiliyor. Yeni felaketler dünya gündemini değiştirirken, eski krizler gözden düşüyor.
Bugün dünyada her 5 çocuktan biri çatışma bölgelerinde yaşıyor, her 4 çocuktan biri ise açlıkla mücadele ediyor.
Veriler umut da veriyor
Tüm bu tabloya rağmen, küresel veriler önemli bir gerçeğe işaret ediyor: Doğru müdahalelerle değişim mümkün.
İnci Haseki, "2000 yılından bu yana 5 yaş altı çocuk ölümleri yarıdan fazla azaldı. Bu, çocuklara yatırım yapıldığında somut sonuç alınabildiğini açıkça gösteriyor" diyerek, çözümün mümkün olduğuna dikkat çekiyor.
UNICEF'in tüm dünyada sahadaki çalışmaları; aşılama programlarından temiz suya erişime, güvenli eğitim alanlarından sağlık hizmetlerine kadar geniş bir yelpazede çocukların hayatına doğrudan dokunuyor.
Mesaj net: Çocuklar öncelik olmalı
Haseki'ye göre en büyük risk, krizlerin normalleşmesi.
Mesela, Bangladeş, Haiti ve Etiyopya gibi ülkelerde milyonlarca çocuk; yoksulluk, açlık ve iklim krizinin etkileri nedeniyle evlerini terk etmek zorunda kalırken, çoğu zaman eğitim yerine şiddetle karşı karşıya kalıyor.
Bu nedenle UNICEF, bulunduğu ülkelerde tüm paydaşlarıyla birlikte sistemsel gelişim için çalışıyor.
Mesaj ise net:
Çocuklar önceliklendirildiğinde, değişim mümkün.
*Bu içerik serbest gazeteci veya konuk yazarlar tarafından hazırlanmıştır. Bu içerikte yer alan görüş ve ifadeler yazara aittir ve Independent Türkçe'nin editöryal politikasını yansıtmayabilir.
© The Independentturkish
