Bilim insanları, tarihteki ilk kaybolan gezegen olduğunu düşündükleri bir gökcismi keşfetti.

Gökbilimciler, TOI-2535 b adlı uzak gezegeni yıllardır gözlemliyordu. Bu sayede gezegenin, yıldızının etrafındaki bir turunu yalnızca 8,25 günde tamamlayan bir "sıcak Jüpiter" olduğunu belirlemişlerdi. Ancak bu yıl gezegen tamamen ortadan kayboldu.

Öte yandan çalışmayı yürüten araştırmacılar, gezegenin aslında kaybolmadığını düşünüyor. Bunun yerine, komşu bir gezegenin kütleçekim etkisiyle sıcak Jüpiter'in yörüngesi, bizim onu görmemizi engelleyecek şekilde eğildi.

Gökbilimciler bu tür gezegenleri genellikle yıldızlarının önünden geçerken yıldız ışığında meydana gelen azalmayı gözlemleyerek keşfediyor. 2019'da bu gezegeni keşfettiğinden beri onu izleyen NASA aracı Geçiş Halindeki Ötegezegen Araştırma Uydusu (TESS) gibi teleskopları kullanıyorlar.

Keşfinden sonraki 7 yıl boyunca gezegeni tekrar tekrar gözlemleyen gökbilimciler, bu gökcisminin yıldızının önünden düzenli bir zamanlamayla değil, bazen 6 saat erken veya geç geçtiğini fark etti. Bu geçişler giderek daha kısa ve sığ hale geldi ve önceki aylarda tamamen durdu.

Bilim insanları, bunun TOI-2535 b'nin yörüngesi eğik, henüz gözlemlenmemiş başka bir gezegenin kütleçekiminden etkilenmesi nedeniyle yaşandığını düşünüyor. Bunun, iki gezegenin topaç gibi birbirlerinin yalpalamasına yol açtığı, yani hizadan çıktıklarında görüş alanından kayboldukları anlamına geldiğini öne sürüyorlar.

Yeni makalenin yazarlarından Samuel Yee, "Evreni, her şeyin düzen içinde olduğu bir saat mekanizmasına benzetiriz ancak bu doğru değil. Bir sistemde birden fazla gezegen varsa, bunlar birbirlerinin yörüngelerini etkileyebilir. Bu şekilde işleyen birkaç sistem biliyoruz" diyor.

Bu, gördüğümüz en uç örnek çünkü iki gezegen birbiriyle çok güçlü bir şekilde etkileşime giriyor. Gezegenin yörüngesi o kadar hızlı eğiliyor ki, biz geçişini izlerken kayboldu.

Kaybolan gezegenin gelecek 30 ila 50 yıl içinde tekrar görünmesi bekleniyor. Araştırmacılar, onun kaybolmasına neden olan gizli gezegenin daha erken ortaya çıkabileceğini düşünüyor.

Gezegenin ortadan kaybolmasına yol açan süreç, Dünya'daki tutulmaların ve bu olayların çok nadir gerçekleşmesinin de nedeni. Ay'ın yörüngesi mükemmel bir şekilde hizalanmış olsaydı her ay bir tutulma yaşanırdı. Ancak Ay'ın şiddetli oluşum süreci nedeniyle yörüngesi eğik olduğundan tutulmalar daha seyrek gerçekleşiyor. 

*İçerik orijinal haline bağlı kalınarak çevrilmiştir. Independent Türkçe'nin editöryal politikasını yansıtmayabilir.

independent.co.uk/space

Independent Türkçe için çeviren: Büşra Ağaç