Vietnam modelinin tarihsel ve kültürel temelleri
Vietnam'ın ekonomik yükselişi genellikle büyüme oranları, ihracat verileri ve dış yatırım parametreleri üzerinden açıklanır. Bu veriler dönüşümün ölçeğini ve hızını gösterdiği için önemlidir.
Ancak Vietnam’ın 4 on yıla yayılan Đổi Mới reformları üzerine inşa edilen vizyonunun Asya'nın en dirençli kalkınma hikâyelerinden birini nasıl yarattığını tam olarak açıklayamaz.
Vietnam'ın son on yıldaki ekonomik yörüngesi, standart makroekonomik çerçeveleri ve piyasa anlatılarını aşıyor. Fabrikaların, limanların ve teknoloji parklarının ardında, kendine has bir dönüşüm vizyonu olan kararlı bir toplum yer alıyor.
Vietnam’ın küresel bir imalat üssüne ve yükselen ekonomi merkezine dönüşümünün arka planını anlamak için öncelikle ülkenin üstesinden geldiği tarihsel yıkımın boyutunu dikkate almak gerekir.
Yaklaşık 20 yıla yayılan Vietnam Savaşı boyunca Vietnam'a havadan 5 milyon tondan fazla bomba atıldı. Kara birliklerinin topçu ateşi de hesaba katıldığında kullanılan mühimmat toplamının 11 milyon tonu aştığı belirtiliyor.
II. Dünya Savaşı'nda tüm cephelerde gerçekleştirilen toplam hava bombardımanının yaklaşık 3,5 katına karşılık gelen 11 milyon tonluk bir bombardımana direnerek savaştan mutlak bir galibiyetle ayrılan Vietnam, Asya, Afrika ve Güney Amerika'daki sayısız dekolonizasyon hareketinin ilham kaynağı oldu.
İnsanlık tarihinin en yoğun hava bombardımanının tarım arazileri ve altyapı üzerinde yol açtığı ağır tahribata rağmen Vietnam, 1986 Đổi Mới reformlarıyla Güneydoğu Asya’nın en özgün ekonomik mucizelerinden birini gerçekleştirdi.
Dolayısıyla Vietnam'ın ekonomik patlaması aynı zamanda kültürel ve tarihsel bir hikâyedir. Vietnam modeli, devletlerin koyduğu iddialı ekonomik hedeflere ulaşılmasında tabandan başlayan toplumsal seferberliğin önemini ortaya koyar.
Küresel kurumların Vietnam ekonomisine ilişkin projeksiyonları
Dünya Bankası, Ekim 2026’da yayımladığı Doğu Asya ve Pasifik Ekonomik Gelişme raporunda Vietnam’ın 2026 yılı büyüme tahminini 1,1 puan artışla yüzde 7,4 olarak güncelledi.
Asya Kalkınma Bankası, daha iyimser bir tahminle Vietnam’ın ekonomik büyüme kapasitesini bölgedeki diğer devletlere kıyasla daha hızlı artırdığına dikkat çekerek 2026’da yüzde 7,8, 2027’de ise yüzde 7,6 düzeyinde büyüme öngördü.
Standard Chartered ise artan iç talebe, büyük altyapı harcamalarına ve değişen tüketici alışkanlıklarına dikkat çekerek Vietnam’ın 2026 GSYİH büyüme tahminini yüzde 9,5’e yükseltti.
Vietnam ekonomisi, 2025 yılında yüzde 8 seviyesinde büyüme kaydetti. Bu ekonomik genişlemenin itici gücü imalat, ihracat ve kamu yatırımları oldu. 2026’nın ilk yarısında yüzde 8,3 büyüme oranıyla Vietnam, ASEAN üyesi devletler arasında ilk sırada yer aldı.
2025 yılında kayıtlı doğrudan yabancı yatırımlar 38,4 milyar dolar seviyesine ulaştı. VnEconomy’de paylaşılan verilere göre 2026’nın ilk 9 ayında kayıtlı doğrudan yabancı yatırımlar 50,36 milyar dolar (bir önceki yıla göre yüzde 76,4 artış) olarak kaydedildi.
2026'nın üçüncü çeyreği itibarıyla Vietnam'da istihdam edilen nüfus 53 milyona yaklaşırken işsizlik oranı yüzde 2,22 gibi çarpıcı derecede düşük bir seviyede tutuldu. Tam istihdam senaryosuna yakın bu durum, iş gücünde yapısal bir değişim yaşandığını ortaya koyuyor.
Güncel Dünya Bankası raporları, enflasyonun küresel enerji ve tedarik zinciri şoklarına rağmen kontrol altında tutulduğunu gösteriyor. Vietnam’da enflasyon 2025 yılında yüzde 3,3 olarak kaydedilirken 2026 yılı tahminleri yüzde 4,2 seviyesini işaret ediyor.
Bu makroekonomik dinamikler ve istikrarlı büyüme grafiği, Vietnam ekonomisinin gelişmekte olan piyasalarda sıkça görülen hızlı yükseliş ve sert daralma döngülerinden ayrıştığına işaret ediyor.
Gelecek dönemlere ilişkin ekonomik projeksiyonlar, büyüme oranının yüzde 7,3 veya üzerinde seyretmeye devam edeceği konusunda uzlaşıyor
Ar-Ge ekosistemi ve tabana yayılan dijitalleşme
Vietnam'ın ekonomik atılımı, kültürel kodlarını yadsıyarak gerçekleşmedi. Dijital teknolojilere geçiş sürecinde Vietnam, statükocu ekonomi politikalarını izlemek yerine aşamalı biçimde kendi modelini inşa etti.
Vietnam’ın dijital alandaki proaktif yaklaşımı ve ekonomik statükodan ayrışarak özgün vizyonunu uygulama cesareti, küresel petrol ve lojistik şoklarının dahi yavaşlatamadığı, yüzde 8 seviyesine ulaşan istikrarlı bir büyüme grafiği ortaya çıkardı.
Vietnam’ın ekonomik başarısında dijital teknolojilerin tabanda karşılık bulması ve inovatif uygulamaların küçük işletmelerden kamu kurumlarına yaygın biçimde kullanımı önemli rol oynadı.
Bu yönüyle Vietnam, ekonomik yapının çok uluslu tekel şirketler tarafından domine edildiği, bireysel girişimcilere ve küçük işletmelere yaşama şansı tanımayan ekonomik modellerden belirgin biçimde ayrışır.
Vietnam ekonomi modeli, uluslararası şirketleri Vietnamlı tüketiciler için özelleştirilmiş hizmetler geliştirmeye ve yerel işletmelere teknoloji transfer etmeye teşvik etti. Bu politikalar sayesinde yerel işletmeler ileri teknolojileri kendi üretim modellerine entegre ederek dışa bağımlılığı azaltmayı başardılar ve ülkenin geneline yayılan organik bir ticaret ağı oluştu.
Ulusal ticaret hacminin önemli bir bölümünün çevrimiçi pazar yerleri, sosyal ticaret platformları ve dijital ödeme platformlarına kayması, kırsal bölgelerde yaşayan nüfusun yerel ürünleri Hanoi ve Ho Chi Minh City gibi metropollere ulaştırmasını kolaylaştırdı.
Vietnam geneline yayılan bu dijital ticaret ağı, ticari faaliyetlerin birkaç metropole sıkıştığı ülkelerde ortaya çıkan bölgesel eşitsizlik problemi göz önünde bulundurulduğunda Vietnam modelinin verimliliğini gösteriyor.
Bu ekonomik verimlilik, her biri bölgesel teknoloji adalarına dönüşen üniversitelerle iş çevreleri arasındaki yoğun entegrasyon sağlanmadan mümkün olmazdı. Vietnam’da öğrenciler eğitimlerinin erken aşamalarından itibaren iş yaşamıyla tanışıyor, katıldıkları proje grupları aracılığıyla yapay zekâ ve bulut bilişim gibi sektörlerde deneyim kazanıyorlar.
Vietnam, öğrencilerin yarı iletken tasarımı gibi ileri teknoloji alanlarında kariyer yapmasına ve küçük işletmelerin mobil platformlarda küresel satışlar gerçekleştirmesine olanak tanıyan bir ekosistem inşa ediyor.
Vietnam’da üniversite müfredatı pratik uygulamalara ve proje ekiplerinin özelleştirilmiş çalışmalarına geniş alan tanıyor. Yükseköğretim kurumları düzeyindeki bu üretkenlik ve akademik kurumların inovatif projelere verdiği doğrudan destek, uluslararası bilişim şirketlerinin Vietnam’daki Ar-Ge projelerine büyük fonlar ayırmaya başlamasına yol açtı.
Ho Chi Minh City ve Da Nang’ın Güneydoğu Asya'nın önde gelen Web3, finans teknolojileri ve dijital varlık merkezleri arasında konumlanmasında hükümetin inovasyon destekleyici politikaları ve üniversitelerde yoğun biçimde faaliyet gösteren proje ekiplerinin ülkeyi bilişim şirketleri için çekim noktası hâline getirmesi belirleyici oldu.
Stratejik devlet politikaları ve dijital ekonominin düzenleyici çerçevesi
20'nci yüzyılın endüstriyel devleri, yeni dijital çağa adaptasyon sürecinde yapısal bunalımlarla boğuşuyorlar. Bu devletlerde parlamento düzeyinde kilitlenen tartışmalar ve karmaşık bürokratik regülasyonlar, bilişim ve finans şirketlerinin Doğu Asya ve Güneydoğu Asya ülkelerine göç etmelerini tetikledi.
Dijital çağda küresel sermayenin Avrupa’dan Singapur, Hong Kong, Dubai ve Ho Chi Minh City gibi metropollere kaymasında bu ekonomik merkezlerin inovatif projelere kolaylık sağlayan regülasyonlara sahip olması önemli rol oynadı.
Vietnam'ın başarısı sadece tamamlanmış projelere değil, aynı zamanda büyümenin bir sonraki aşamasını desteklemek üzere tasarlanmış bir politika mimarisinin oluşturulmasına dayanıyor. Bu ekonomik genişlemeyi ve istikrarlı büyüme oranlarını bürokratik regülasyonlardan ve hükümet politikalarından ayrıştırarak değerlendirmek mümkün değil.
Küresel piyasalarda rekabetin ucuz iş gücünden çok daha fazlasını gerektirdiğinin bilinciyle Vietnam hükümeti, ülkeyi yüksek değerli yabancı sermaye için bir çekim noktası hâline getirmeye yönelik kapsamlı kurumsal ve düzenleyici reformları yürürlüğe koydu.
Vietnam'ın ekonomik dönüşümünde hükümet politikalarının olumlu rolü, sadece vergi teşviklerine veya bireysel yatırım kararlarına dayanmıyor. Aynı zamanda hükümetin uzun vadeli öncelikleri tanımlama ve ekonominin farklı sektörleri arasında koordinasyon sağlama yeteneğinde yatıyor.
Hükümet, doğrudan yabancı yatırımlarda salt hacim yerine kaliteye öncelik vererek sermayeyi yarı iletkenlere, yapay zekâya, dijital altyapıya, temiz enerjiye ve yerel tedarik zincirlerini derinleştiren projelere yönlendirdi.
Vietnam’ın 2026-2030 kamu yatırım planı, toplam ulusal yatırımı gayrisafi yurt içi hasılasının (GSYİH) yüzde 40’ına çıkarmayı hedefliyor. 2026’nın ilk yarısında doğrudan yabancı yatırım, Vietnam’da son 5 yılın en yüksek seviyesine ulaştı.
Vietnam’da bu dijital dönüşümü destekleyen regülatif çerçeveler ve yasal düzenlemeler olmasaydı 2000’lerden bu yana katlanarak artan yenilikçi yabancı sermaye girişi gerçekleşmezdi.
Vietnam'da 2025 yılında kabul edilen ve 1 Ocak 2026’da yürürlüğe giren Dijital Teknoloji Endüstrisi Yasası, dijital varlıklar için yasal bir çerçeve oluşturdu ve ülkenin Web3 cenneti statüsünü pekiştirdi. Chainalysis, Vietnam'a bağlı yıllık dijital varlık işlem hacimlerinin 230 milyar dolar seviyelerine ulaştığını tahmin ediyor.
Dijital sıçrama: yarı iletkenler ve yapay zekâ
Vietnam Genel İstatistik Ofisi raporuna göre 2025 yılında Vietnam’ın elektronik, telekomünikasyon ve yapay zekâ gibi ileri teknoloji sektörlerindeki ihracatı 107 milyar dolar (2024 yılına kıyasla yüzde 48,4'lük bir artış) seviyesine ulaştı.
Vietnam’a ilişkin Dünya Bankası raporu, 2026 yılının ilk yarısında mal ihracatının büyük ölçüde elektronik ve yüksek teknoloji sektörlerinin itici gücüyle yüzde 21 oranında artış gösterdiğinin altını çiziyor.
2020'lerin başında yaşanan ve küresel çip teknolojisinin yapı taşı olan yarı iletkenlerdeki kıtlık, Vietnam'ın çip üretimindeki kapasitesini artırmaya yönelik kapsamlı bir program başlatması için bir katalizör görevi gördü. Hükümet tarafından 2030 yılına kadar bu alanda çalışan 50.000 yarı iletken mühendisini eğitme ve istihdam etme hedefi konuldu. Bu plana göre 2030 yılına kadar yarı iletken sektöründeki yıllık geliri 25 milyar dolara, elektronik sektöründe ise 225 milyar dolara taşımak hedefleniyor.
2021 yılında onaylanan Vietnam’ın Yapay Zekâ Araştırma, Geliştirme ve Uygulama Ulusal Stratejisi, yerli kapasitelerin geliştirilmesi için uzun vadeli bir çerçeve oluşturdu. Stratejinin 2030 hedefleri arasında Vietnam’ı yapay zekâ geliştirme ve uygulama alanında önde gelen ASEAN devletleri arasına yerleştirmek ve uluslararası düzeyde tanınan Vietnamlı yapay zekâ şirketleri kurmak yer alıyor.
Vietnam teknoloji devi FPT, NVIDIA teknolojisiyle desteklenen bir yapay zekâ fabrikası inşa etmek için 200 milyon dolar düzeyinde yatırım yaptı. FPT'nin altyapısı, çıkarım maliyetlerinde yüzde 66'lık ve eğitim maliyetlerinde yüzde 49'luk devasa bir düşüş sağlayarak dünya standartlarında yapay zekâyı iç pazarda ticari olarak erişilebilir hâle getiriyor.
Altyapı atılımı: dijital bağlantısallık, enerji ve ulaşım
Yüksek teknolojili imalat sektörlerine yapılan devasa yatırımlar, Vietnam’ın güvenilir ve temiz enerji kaynağına ve hızlı internet bağlantısına erişimini zorunlu kılıyor.
Ookla'nın Speedtest Küresel Endeksi'nden alınan Ağustos 2026 verilerine göre Vietnam, mobil internet indirme hızında küresel olarak 9. sırada bulunuyor. Başkent Hanoi, yaklaşık 493,37 Mbps’lik mobil indirme hızıyla birçok köklü küresel finans merkezinin önünde 5. sıraya tırmandı.
Devlete ait telekomünikasyon grubu Viettel, Ekim 2024’te Vietnam’ın ilk ticari 5G ağını hizmete sundu. Bilim ve Teknoloji Bakanlığı’na göre şirket, 2025 sonu itibarıyla yaklaşık 30.000 5G baz istasyonunun kurulumunu tamamladı. Viettel, açık alanda yaklaşık yüzde 90, kapalı alanda ise yaklaşık yüzde 70 kapsama oranı bildirdi.
Yüksek hızda veri transferi ve genişleyen 5G ağlarının yarattığı devasa enerji talebini karşılamak üzere Vietnam, altyapı projelerini temiz enerji vizyonuyla senkronize bir şekilde yürütüyor.
2025 yılında kapsamlı bir şekilde güncellenen Ulusal Enerji Geliştirme Planı VIII, 2050’ye kadar uzanan karbon nötr bir vizyon sunuyor. Bu geçiş süreci için 2030 yılına kadar gerekli olduğu hesaplanan 135 milyar dolar düzeyindeki kaynağı sağlamak için hükümet tarafından yenilenebilir enerji sektörüne önemli teşvikler sağlandı.
Bu altyapı atılımının tartışmasız en değerli parçası, başkent Hanoi'den Ho Chi Minh City'ye uzanan Kuzey-Güney Yüksek Hızlı Demiryolu projesidir. 2024 yılının sonlarında Ulusal Meclis tarafından resmî olarak onaylanan ve 67 milyar dolar maliyetli olması beklenen bu hat, 1.541 km uzunluğunda olacak ve saatte 350 km işletme hızına ulaşacak. Projenin Vietnam’ın yerel iç pazarını hareketlendirmesi ve iş gücü piyasasını kökten dönüştürmesi bekleniyor.
Vietnam hükümetinin bu projeyi ağırlıklı olarak devlet tahvili gibi yerel kaynaklarla finanse etmesi, uluslararası piyasalara güven mesajı veriyor. Kamu sermayesinin altyapıya yaptığı bu stratejik yatırımlar, Vietnam’ın ihraç ettiği ileri teknoloji malların küresel pazarlara çok daha hızlı ve düşük maliyetli ulaşmasını sağlayacak. Bu süreç, Hanoi, Da Nang ve Ho Chi Minh City gibi yeni ekonomik merkezlerin ortaya çıkışına zemin hazırlayacak.
Bu projeye paralel olarak Ho Chi Minh City'nin yaklaşık 40 kilometre doğusunda başlatılan 14,12 milyar dolarlık Long Thanh Uluslararası Havalimanı projesi hızla ilerliyor ve Güneydoğu Asya bölgesi için devasa bir lojistik merkezi olma potansiyeli taşıyor.
Vietnam'ın özgün ekonomi politiği
Vietnam’ın benimsediği ekonomik vizyon, yükselen piyasalara dair alışılagelmiş büyüme anlatısının ötesine geçiyor.
Đổi Mới reformlarının başlangıcından bu yana Vietnam toplumu; istihdam, tüketim, eğitim, teknoloji ve kent yaşamında belirgin dönüşümler yaşadı. İzole kırsal topluluklar uluslararası pazarlarla bağlantılı hâle geldi. Küçük aile işletmeleri aşamalı olarak dijital ödemeleri ve çevrimiçi ticareti benimsedi.
Hükümet tarafından Ar-Ge ve dijital altyapı projelerine sağlanan teşvikler, uluslararası şirketlerin ülkeye teknoloji transferini artırırken dijital teknolojiler alanında yetkin bir uzman ordusunun yetiştirilmesine zemin hazırladı. Bu dönüşümler, Vietnam’ı montaj sanayisine dayalı ekonomilerden ayrıştırarak yeni dijital çağın kurucu aktörlerinden biri hâline getirdi.
Hükümetin beşerî sermaye gelişimine yaptığı yatırımlar ve büyük istihdam yaratan mega altyapı projeleri, en üretken iş gücü piyasalarından birinin ortaya çıkışını sağladı.
Farklı kıtalara yayılan köklü ekonomik iş birliği anlaşmalarıyla Vietnam, 21. yüzyıl küresel ekonomisine sadece katılmakla kalmadı; kendi özgün yaklaşımıyla alternatif ekonomik gelişim modellerinin mümkün olabileceğini gösterdi.
Bu süreç, nüfusun yüzde 95’inin ulusal sağlık sigortasından yararlandığı, işsizliğin yüzde 2 seviyelerine çekildiği, yüzde 7,4-yüzde 8,0 aralığındaki yıllık GSYİH büyümesinin kanıksandığı ve ihracat odaklı yapısına rağmen enflasyon baskısı yaratmayan bir ekonomi modeli ortaya çıkardı.
Vietnam’ın kalkınma modeli, güçlü bir ulusal amaç duygusu üzerine inşa edildi. Söz konusu yapı dâhilinde ekonomik büyüme sadece bireysel refaha giden bir yol olarak değil, bir ulusal modernleşme ve bağımsızlık projesinin parçası olarak da okunabilir.
Bu açıdan Vietnam ekonomi modeli, 20. yüzyılda bir benzeriyle karşılaşmadığımız, yenilikçi ve geleneksel ekonomilerin sınırlılığını açığa çıkaran bir modeldir.
Kaynaklar:
Asian Development Bank (2026) Asian development outlook September 2026: Navigating prolonged energy shocks and El Niño. https://dx.doi.org/10.22617/FLS260387-3 (Erişim tarihi: 19 Ekim 2026).
Chapman, N. (2025) 'Vietnam's high-speed rail hits the brakes on foreign funding', East Asia Forum. https://eastasiaforum.org/2025/01/09/vietnams-high-speed-rail-hits-the-brakes-on-foreign-funding/ (Erişim tarihi: 9 Ekim 2026).
Chi, H. (2026) 'Hanoi mobile internet speed ranks fifth globally', VnEconomy. https://en.vneconomy.vn/hanoi-mobile-internet-speed-ranks-fifth-globally.htm (Erişim tarihi: 20 Ekim 2026).
Dat, T. (2025) 'Vietnam to have 50,000 semiconductor engineers: We worry about shortages, not surpluses', VNExpress. https://e.vnexpress.net/news/tech/vietnam-innovation/vietnam-to-have-50-000-semiconductor-engineers-we-worry-about-shortages-not-surpluses-4963014.html (Erişim tarihi: 2 Ekim 2026).
Duong, P. (2026) 'World Bank upgrades Vietnam 2026 GDP growth outlook to 7.4 percent', VnEconomy. https://en.vneconomy.vn/world-bank-upgrades-vietnam-2026-gdp-growth-outlook-to-74-percent.htm (Erişim tarihi: 20 Ekim 2026).
FPT.AI (2026) ‘FPT at NVIDIA GTC 2026’. https://factory.fpt.ai/nvidia-gtc-2026 (Erişim tarihi: 19 Ekim 2026).
Government of Vietnam (2021) Decision No. 127/QD-TTg: The national strategy for artificial intelligence research, development and application through 2030. https://english.luatvietnam.vn/decision-no-127-qd-ttg-dated-january-26-2021-of-the-prime-minister-on-the-promulgation-of-the-national-strategy-on-research-development-and-applica-197755-doc1.html (Erişim tarihi: 23 Eylül 2026).
Government of Vietnam (2024a) Decision No. 1017/QĐ-TTg: Program on development of human resources for the semiconductor industry through 2030. https://english.luatvietnam.vn/cong-nghiep/decision-1017-qd-ttg-2024-program-on-development-of-human-resources-for-the-semiconductor-industry-through-2030-366646-d1.html (Erişim tarihi: 23 Eylül 2026).
Government of Vietnam (2024b) Decision No. 1018/QĐ-TTg: Approving the Strategy for Development of Vietnam's Semiconductor Industry through 2030 and Vision to 2050. https://thuvienphapluat.vn/van-ban/Cong-nghe-thong-tin/Decision-1018-QD-TTg-2024-the-strategy-for-development-of-Vietnam-s-semiconductor-industry-to-2030-626869.aspx (Erişim tarihi: 20 Ekim 2026).
Government of Vietnam (2025) Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP: Về triển khai thí điểm thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam [Resolution No. 05/2025/NQ-CP: On the pilot implementation of the crypto asset market in Vietnam]. https://xaydungchinhsach.chinhphu.vn/toan-van-nghi-quyet-so-5-2025-nq-cp-ve-trien-khai-thi-diem-thi-truong-tai-san-ma-hoa-tai-viet-nam-119250909184045221.htm (Erişim tarihi: 23 Eylül 2026).
Green Finance & Development Center (2023) 'Vietnam's eight national power development plan (PDP8)', Green FDC. https://greenfdc.org/vietnams-eight-national-power-development-plan-pdp8/ (Erişim tarihi: 11 Eylül 2026).
Ha, N. (2026) 'Vietnam's FDI attraction reaches $50.36bln in 9M', VnEconomy. https://en.vneconomy.vn/vietnams-fdi-attraction-reaches-5036bln-in-9m.htm (Erişim tarihi: 21 Ekim 2026).
Hubbis (2026) 'Standard Chartered raises Vietnam GDP growth forecast for 2026', https://www.hubbis.com/news/standard-chartered-raises-vietnam-gdp-growth-forecast-for-2026-as-momentum-strengthens (Erişim tarihi: 19 Ekim 2026).
Hue, M. (2024) 'Vietnam parliament greenlights $67 bln North-South high-speed railway project', The Investor. https://theinvestor.vn/vietnam-parliament-greenlights-67-bln-north-south-high-speed-railway-project-d13586.html (Erişim tarihi: 19 Ekim 2026).
Huyền, N. (2024) 'National strategy on the application and development of blockchain technology approved', VnEconomy. https://en.vneconomy.vn/national-strategy-on-the-application-and-development-of-blockchain-technology-approved.htm (Erişim tarihi: 13 Eylül 2026).
International Energy Agency (2021) National power development planning VIII (2021 - 2030) - policies. https://www.iea.org/policies/26034-national-power-development-planning-viii-2021-2030 (Erişim tarihi: 16 Eylül 2026).
Ministry of Information and Communications of Vietnam (2024) Viettel to deploy commercial 5G service from October 15. https://en.baochinhphu.vn/viettel-to-deploy-commercial-5g-service-from-october-15-111241014164305165.htm (Erişim tarihi: 26 Eylül 2026).
Ministry of Information and Communications of Vietnam (2026) 5G technology expansion expected to boost Vietnam's digital economy. https://beta-en.mic.gov.vn/5g-technology-expansion-expected-to-boost-vietnams-digital-economy-197260109090805395.htm (Erişim tarihi: 22 Ekim 2026).
Ministry of Science and Technology of Vietnam (2024a) National blockchain strategy and “equal opportunities” for all economies. https://beta-en.mic.gov.vn/national-blockchain-strategy-and-equal-opportunities-for-all-economies-197241205081736246.htm (Accessed: 26 October 2026).
Ministry of Science and Technology of Vietnam (2024b) Viettel launches Vietnam’s first 5G network. https://english.mst.gov.vn/viettel-launches-vietnams-first-5g-network-197241016083258314.htm (Erişim tarihi: 14 Eylül 2026).
Ministry of Science and Technology of Vietnam (2026) Đột phá theo Nghị quyết 57: Thương mại hóa 5G thúc đẩy phát triển kinh tế số theo chiều sâu [Breakthrough under Resolution 57: Commercialization of 5G promotes deep digital economic development]. https://mst.gov.vn/dot-pha-theo-nghi-quyet-57-thuong-mai-hoa-5g-thuc-day-phat-trien-kinh-te-so-theo-chieu-sau-197260329133308364.htm (Erişim tarihi: 20 Ekim 2026).
National Statistics Office of Vietnam (2026a) Infographic on the socio-economic performance in the third quarter and the first 9 months of 2026. Hanoi: National Statistics Office of Vietnam. https://www.nso.gov.vn/en/data-and-statistics/2026/10/infographic-on-the-socio-economic-performance-in-the-third-quarter-and-the-first-9-months-of-2026/ (Erişim tarihi: 21 Ekim 2026).
National Statistics Office of Vietnam (2026b) Report socio-economic performance in second quarter and the first half of 2026. Hanoi: National Statistics Office of Vietnam. https://www.nso.gov.vn/en/data-and-statistics/2026/08/report-socio-economic-performance-in-second-quarter-and-the-first-half-of-2026/ (Erişim tarihi: 21 Ekim 2026).
National Statistics Office of Vietnam (2026c) Socio-economic situation in the fourth quarter and 2025. Hanoi: National Statistics Office of Vietnam. https://www.nso.gov.vn/en/data-and-statistics/2026/01/socio-economic-situation-in-the-fourth-quarter-and-2025/ (Erişim tarihi: 18 Ekim 2026).
National Statistics Office of Vietnam (2026d) Thông cáo báo chí về tình hình lao động việc làm quý III và 9 tháng năm 2026 [Press release on the labor and employment situation in Q3 and the first 9 months of 2026]. Hanoi: National Statistics Office of Vietnam. https://www.nso.gov.vn/tin-tuc-thong-ke/2026/10/thong-cao-bao-chi-ve-tinh-hinh-lao-dong-viec-lam-quy-iii-va-9-thang-nam-2026/ (Erişim tarihi: 20 Ekim 2026).
Trading Economics (2026) ‘Vietnam unemployment rate’. https://tradingeconomics.com/vietnam/unemployment-rate (Erişim tarihi: 23 Ekim 2026).
Việt Nam News (2025) ‘Electronics exports surpass $107 billion in 2025’. https://vietnamnews.vn/economy/1764334/electronics-exports-surpass-107-billion-in-2025.html (Erişim tarihi: 24 Ekim 2026).
VietNamNet (2024) '48km railway proposed to connect HCM City with Long Thanh airport', https://vietnamnet.vn/en/48km-railway-proposed-to-connect-hcm-city-with-long-thanh-airport-2332471.html (Erişim tarihi: 20 Eylül 2026).
VietNamNet (2025a) ‘Rising FDI, investor optimism reinforce Vietnam's appeal for inflows’. https://vietnamnet.vn/en/rising-fdi-investor-optimism-reinforce-vietnam-s-appeal-for-inflows-2482611.html (Erişim tarihi: 22 Ekim 2026).
VietNamNet (2025b) ‘Vietnam reaffirms close ties with WHO’. https://vietnamnet.vn/en/vietnam-reaffirms-close-ties-with-who-2403284.html (Erişim tarihi: 21 Ekim 2026).
VietnamPlus (2026) 'Viettel partners with NVIDIA to build sovereign AI ecosystem'. https://en.vietnamplus.vn/viettel-partners-with-nvidia-to-build-sovereign-ai-ecosystem-post339518.vnp (Erişim tarihi: 20 Ekim 2026).
VNExpress (2024) 'FPT and Nvidia to build $200m AI factory in Vietnam'. https://e.vnexpress.net/news/business/companies/fpt-and-nvidia-to-build-200m-ai-factory-in-vietnam-4737788.html (Erişim tarihi: 2 Eylül 2026).
Voice of Vietnam (2026) 'North-South high-speed railway targeted to break ground in Dec. 2027'. https://english.vov.vn/en/economy/north-south-high-speed-railway-targeted-to-break-ground-in-dec-2027-post1331412.vov (Erişim tarihi: 20 Ekim 2026).
World Bank (2025) Viet Nam rising: pathways to high income future. Washington, D.C.: World Bank. http://hdl.handle.net/10986/43481 (Erişim tarihi: 15 Ekim 2026).
World Bank (2026a) Riding the AI wave: East Asia and Pacific economic update (October 2026). Washington, DC: World Bank. https://doi.org/10.1596/978-1-4648-2362-6 (Erişim tarihi: 21 Ekim 2026).
World Bank (2026b) Viet Nam economic update, May 2026: Sustaining reforms, navigating uncertainty. Washington, D.C.: World Bank. http://hdl.handle.net/10986/44878 (Erişim tarihi: 20 Ekim 2026).
World Bank (2026c) Viet Nam macro monitoring, September 2026. Washington, D.C.: World Bank. http://hdl.handle.net/10986/45606 (Erişim tarihi: 23 Ekim 2026).
World Bank (2026d) VIET NAM MPO. Washington, D.C.: World Bank. https://thedocs.worldbank.org/en/doc/c6aceb75bed03729ef4ff9404dd7f125-0500012021/related/mpo-vnm.pdf (Erişim tarihi: 22 Ekim 2026).
*Bu içerik serbest gazeteci veya konuk yazarlar tarafından hazırlanmıştır. Bu içerikte yer alan görüş ve ifadeler yazara aittir ve Independent Türkçe'nin editöryal politikasını yansıtmayabilir.
© The Independentturkish
