DEM Parti Eş Genel Başkanı Tülay Hatimoğulları, Antalya’da düzenlenen Halkların İklim Zirvesi öncesinde yaptığı basın toplantısında gündeme ilişkin değerlendirmelerde bulundu. COP31’i eleştiren Hatimoğulları, zirvenin doğayı koruma söylemi altında sermayenin çıkarlarına hizmet ettiğini savunarak, ekoloji mücadelesini büyütme çağrısı yaptı.

Hatimoğulları, COP31’e devletlerin, şirketlerin ve şirketlere yakın sivil toplum kuruluşlarının katıldığını belirterek, "Şirketler dünyayı nasıl kurtaracağız arayışı içinde olduklarını söylüyorlar. Oysa aslında dünyayı karanlığa sürükleyen ve bütün canlıların hayatına kasteden sistemin devamı için COP31’i bir kılıf haline getiriyorlar. Sermaye düzeni ve vahşi kapitalizm, sınırsız büyümeyi ve kârı olanca hızıyla artırma derdine düşmüş durumda. Doğa talanından vazgeçmedikleri gibi gittikçe derinleştiriyorlar" dedi.

Hatimoğulları, "Doğa, su, hava satılık değildir" ve "Emek, doğa, yaşam özgürleşecek" diyenlerin mücadelesini selamlayarak "Bitkisiyle, hayvanıyla, insanıyla, bütün varlıklarıyla doğanın yaşam hakkı için mücadele edenlere selam olsun. COP31’e karşı alternatif mücadele yürüten bütün yaşam mücadelecilerine binlerce kez selam olsun" diye konuştu.

"COP31'DE boy gösteren sermayenin kâr hırsı yüzünden 19 işçiyi kaybettik"

İzmir Aliağa’daki HABAŞ Demir Çelik Fabrikası’nda yaşanan ve 19 işçinin hayatını kaybettiği iş cinayetine de değinen Hatimoğulları, olayın ardından milletvekilleri ve MYK üyeleriyle birlikte bölgeye gittiklerini, hastaneleri ve adli tıbbı ziyaret ettiklerini söyledi.

İş cinayetinin işçi sağlığı ve iş güvenliğinin hiçe sayılmasından kaynaklandığını savunan Hatimoğulları, şöyle konuştu:

19 insan hayattan koparıldı. Neden? Şimdi COP31’de boy gösteren sermayenin ve şirketlerin kâr hırsı yüzünden. İşçi sağlığı ve iş güvenliğini hiçe sayan, masraf yapmaktan kaçınarak işçiye bir eşya muamelesi yapan patronların ihmalinin sebep olduğu bir iş cinayeti. Bu iş cinayetini protesto etmek isteyen işçiler jandarmaya dövdürülüyor patronlar tarafından. Bunu asla kabul etmiyoruz.

Şu bilinsin ki işçinin, emekçinin sonuna kadar yanındayız, sonuna kadar onların mücadelesini destekliyoruz. Onların mücadelesi bizim mücadelemizdir. Artık bir insanımızın dahi ihmaller silsilesi sebebiyle yaşamdan koparılmayacağı bir düzeni; adil, eşit, işçiye insanca muamele eden bir düzeni kuracağımızın sözünü de burada bir kez daha veriyoruz."

COP31’e alternatif olarak düzenlenen Halkların İklim Zirvesi’nin aylardır süren hazırlıkların ardından Antalya’da güçlü bir mücadele örgütlediğini belirten Hatimoğulları, DEM Parti olarak ekoloji mücadelesinin doğrudan parçası olduklarını ifade etti. İklim krizinin sorumlusunun devletler ve sermaye olduğunu savunan Hatimoğulları, "Vahşi kapitalizmin bütün adresleriyle kendisidir. Devletin ve sermayenin el ele vererek düzenlediği COP31 yaşama karşı sermayenin, topluma karşı iktidarın, doğaya karşı talanın adıdır. Yani sömürünün ta kendisidir. İklim krizi bir sınıf sömürüsü ve adalet sorunudur. İklim krizinin sebebi bitmeyen kâr hırsıdır" diye konuştu.

Hatimoğulları, Türkiye’nin Avrupa’nın çöp merkezi ve sermayenin ucuz iş gücü haline getirildiğini öne sürerek, ülkenin dört bir yanında ekolojik yıkım yaşandığını söyledi. "Barış ve Demokratik Toplum Süreci" kapsamında silahların sustuğu bir dönemde Kürt illerine sermayenin hızla girdiğini savunan Hatimoğulları, "Kürt illerinde doğanın nasıl talan edildiğini görüyoruz. Ege'de, Karadeniz'de, Akdeniz'de yaptıklarının fazlasını yapmak üzere şu anda Kürt illerini hedeflediklerinin altını bir kere daha çizmek isteriz" dedi.

Diyarbakır Kervanpınar, Ordu Perşembe Yaylası, Muş’un Varto ilçesinin köyleri, Gümüşhane, Uşak, Artvin ve Ağrı Diyadin’de yaşam alanlarını korumak için mücadele edildiğini belirten Hatimoğulları, 7552 sayılı İklim Kanunu’na tepki göstererek "Muhalefet olarak güçlü bir muhalefet yürüttük. ‘İklimi değil sistemi değiştirin’ dedik. Ama buna rağmen yine bu talan yasasını çıkardılar. Bu pervasızlığa karşı bizler de şunu diyoruz: 7552 sayılı İklim Kanunu'nu tanımıyoruz. Bizim açımızdan yok hükmündedir" ifadelerini kullandı.

"Çanlar doğa için yaşam için bizler için çalıyor"

Dünya Meteoroloji Örgütü’nün COP31 İklim Durumu Güncellemesi Raporu’na değinen Hatimoğulları, küresel sıcaklıkların, okyanuslardaki ısı birikiminin ve deniz seviyesindeki yükselişin rekor düzeylere ulaştığını söyledi.

2026’nın ocak-eylül döneminde küresel yüzey sıcaklığının yaklaşık 1,47 derece yükseldiğini belirten Hatimoğulları, bu oranın Paris İklim Anlaşması’nda uzun vadede belirlenen 1,5 derece hedefine yaklaştığını ifade etti. Hatimoğulları, "Bu bize gösteriyor ki 2027 çok sıcak geçecek. Bugün sarsıcı etkilerini yaşadığımız iklim olaylarının daha da artacağı anlamına geliyor. Buradan bizler soruyoruz: Çanlar kimin için çalıyor? Çanlar doğa için yaşam için bizler için çalıyor" dedi.

İklim Değişikliği Performans Endeksi'ne göre Türkiye'nin 64 ülke arasında 53’üncü sırada yer aldığını belirten Hatimoğulları, COP31’in ilk günlerinde Gabar’da iki petrol sahasının keşfedildiğinin duyurulmasını da eleştirerek, "Bütün dünya fosil yakıtlardan çıkış için somut adımlar beklerken Türkiye bulduğu petrolü müjde diye topluma sunmaktan hâlâ geri adım atmıyor" diye konuştu.

"COP31 değil, ÇÖP31"

Türkiye’nin ekolojik yıkım, atık sömürgeciliği ve sermaye yağması yaşadığını savunan Hatimoğulları, "sıfır atık" söyleminin uluslararası alanda öne çıkarılmasına karşın ülkenin çöp sahasına dönüştürüldüğünü söyledi. Hatimoğulları, 2025 verilerine göre Avrupa Birliği’nden 510 bin ton, İngiltere’den 140 bin ton olmak üzere toplam 650 bin ton atık ithal edildiğini, bu atıkların yüzde 60’ının tarım havzası olan Adana’ya döküldüğünü belirtti.

Atık meselesinin yurttaşların alışkanlıklarına ve kültürüne indirgenemeyeceğini ifade eden Hatimoğulları, "Oysa bu bir sistem sorunudur. Katılımcılar bile ‘COP31 değil, ÇÖP31’ diyorlar. Peki bu yaz Adana'da, Mersin'de, Antalya'da, Muğla'da kıyılara vuran mikroplastikler neyin sonucu? Bu kirlilik neyin sonucu" diye sordu.

"Ağaçlarını savunanları tutuklayanlar COP31’de zeytin ağaçları dikiyor"

Limak Holding’in COP31 kapsamında düzenlediği kadın ve iklim konulu panele tepki gösteren Hatimoğulları, 88 yaşındaki Zehra nenenin ağacına sarılarak ağladığını, Akbelen’de Necla Işık ve kızı Esra Işık’ın gözaltına alınmasını ve Esra Işık’ın tutuklu kalmasını hatırlatarak, "Ama bugün utanmadan sıkılmadan COP31'de sembolik olarak zeytin ağaçları dikiyorlar. Doğasever gözüküyorlar. Oysa zeytinlikleri çatır çatır nasıl söktüklerini hepimiz çok iyi biliyoruz" dedi.

"COP31 zalimlerin zirvesidir"

Hatimoğulları, 2024 yılında sokak hayvanlarına ilişkin çıkarılan yasayı da eleştirerek COP31’in resmi reklamlarında bir kedinin gözünden mavi tur yaptırılmasını ikiyüzlülük olarak nitelendirdi. İklim krizinin sorumlularından hesap sorulması gereken bir masada ekolojik tahribat ve çevre davalarıyla gündeme gelen şirketlerin bulunduğunu belirten Hatimoğulları, Cengiz, Limak, Rönesans ve Sinpaş'ı örnek gösterdi.

Hatimoğulları, Muş Varto’da, Ordu Perşembe Yaylası’nda, Akbelen’de, Cerattepe’de, Kaz Dağları’nda, Akseki’de, Antakya’da, Ağrı Diyadin’de ve Siirt’te yaşam alanlarını savunanların zirvede yer almadığını ifade ederek, şöyle konuştu:

Bu zirve zalimlerin zirvesidir; kâr hırsından gözü dönenlerin, doğayı yok sayanların zirvesidir. Bu zirveyi kendi çıkar amaçları çerçevesinde kullanmaya çalışmaktalar. Şu bilinmeli ki doğa satılık değildir. Dünya hepimizin, gelecek hepimizin ve bizler geleceğimizi kurtarmak için, insanların ve bütün canlıların geleceğini kurtarmak için mücadelemizi çok daha ileri bir seviyeye taşıyacağız.

"Ekolojik yıkımın sorumlularından hesap sorma zamanıdır"

Hatimoğulları, dirençli kentler söyleminin de uygulamalarla örtüşmediğini savunarak, dere yataklarının betonlaştırıldığını, sel felaketlerinin önünün açıldığını ve depreme dayanıklı kentlerin inşa edilmediğini söyledi.

İstanbul, Kocaeli ve Antalya’da yaşanan sellerin ardından tarım arazilerinin, evlerin ve iş yerlerinin su altında kaldığını belirten Hatimoğulları, Maraş ve Antakya merkezli depremlerin ardından da gerekli önlemlerin alınmadığını ifade etti. Deprem bölgelerinde hâlâ çok sayıda kişinin konteynerlerde yaşamak zorunda olduğunu belirten Hatimoğulları, ekolojik yıkımın sorumlularından hesap sorulması ve iklim krizini yaratanlara karşı mücadele edilmesi gerektiğini belirtti. 

Filistin halkına Arapça mesaj

Filistinlilerin ve Filistin dostlarının da COP31’i protesto eden kesimler arasında bulunduğunu belirten Hatimoğulları, Filistin halkının yaşadığı saldırılara ve zorla göçe dikkati çekerek, konuşmasının bu bölümünde Arapça mesaj vererek Filistin halkıyla dayanışma içinde olduklarını söyledi. Mesajının Türkçe çevirisinde ise şu ifadeler yer aldı:

Ey Filistin halkı, biz sizinleyiz. Katledildiniz, darp edildiniz; işkenceye ve sürgüne maruz kaldınız, uzak ülkelerde mülteci oldunuz. Filistin halkının ve Kürt halkının davası, tüm Orta Doğu’nun davasıdır; bizim ve DEM Parti’nin de davasıdır. Silahlar sussun, halklara ve doğaya düşman rejimler son bulsun. Özgürlüğe, halkların eşitliğine, ekonomik eşitliğe, hukuka ve haklara selam olsun. Doğadaki tüm canlılara selam olsun.

"Nükleer silahları kullanmak bütün dünyaya zarar vermektir"

ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’ı nükleer saldırıyla tehdit etmesine de değinen Hatimoğulları, "Nükleer silahları kullanmak demek sadece İran'a zarar vermek demek değildir. Nükleer silahları kullanmak demek bütün dünyaya zarar vermek demektir" dedi.

Hatimoğulları, NATO’nun gayrisafi yurt içi hasıladan silahlanmaya ayrılan payın yüzde 2’den yüzde 5’e çıkarılması yönündeki kararına değinerek "Yaşam hakkı için, bu gezegenin yok olmaması için barış mücadelesi artık enternasyonalist bir zemine taşınmak zorunda. Yani bizim önümüzde duran en temel görevlerden biri enternasyonalist bir barış hareketini hep beraber inşa etmek. Biz şuna inanıyoruz ki nükleersiz bir dünyayı pekâlâ kurabiliriz, savaşsız bir dünyayı pekâlâ kurabiliriz. Barış, barış, barış demeye devam edeceğiz ve bunun mücadelesini her yerde vereceğiz" ifadelerini kullandı.

 "Suyun satılamaz bir yaşam hakkı olduğunu savunuyoruz"

Ekolojik tarımın, yerel tohum ağlarının, kadın kooperatiflerinin ve halkın üretim kararlarına katıldığı bir gıda rejiminin savunulması gerektiğini belirten Hatimoğulları, endüstriyel tarımın toprağı zehirlediğini ve küçük üreticiyi mülksüzleştirdiğini söyledi.

Tarımsal üretimin sel, don ve diğer aşırı hava olayları nedeniyle de ciddi kayıplarla karşı karşıya olduğunu ifade eden Hatimoğulları, üreticilerin bu sorunlarla baş edebilmesi için tarımsal eğitim ve destek politikalarının geliştirilmesi gerektiğini kaydetti.

Su politikalarının ticarileştirilmesine karşı olduklarını belirten Hatimoğulları, "Biz suyun satılamaz bir yaşam hakkı olduğunu savunuyoruz. Dicle ve Fırat havzasında halkların ortak yaşamına ve bölgesel barışa dayanan havza demokrasisini savunuyoruz. Suyu silaha, yaşamı pazarlık konusuna dönüştürdüler. Su silah değildir" diye konuştu.

Asi Nehri’nin Suriye halkları için bir pazarlık konusu yapılmaması gerektiğini belirten Hatimoğulları, kentlerin bütün canlıların ortak yaşam alanı olarak ele alınmasını ve ekolojik planlamanın esas alınmasını istedi.

Kayyım politikalarıyla yerel iradenin gasp edildiğini savunan Hatimoğulları, yerel yönetimlerin yetkilerinin güçlendirilmesini, kararların halkla birlikte alınmasını, yerel ekoloji meclislerinin kurulmasını ve halkın kendi yaşam alanları üzerindeki açık rızaya dayalı veto hakkının yerleştirilmesini savunduklarını ifade etti.

ANKA