Pazar günü Japonya genelinde büyük çaplı protestolar düzenlendi; binlerce kişi Başbakan Sanae Takaiçi'nin ülkenin pasifist anayasasını değiştirme girişimine karşı çıktı.

Organizatörlerin belirttiğine göre, Anayasa Anma Günü dolayısıyla Tokyo Rinkai Afet Önleme Parkı'nda yaklaşık 50 bin kişi toplandı.

Protestocular, 3 Mayıs 1947'den beri değişmeyen mevcut anayasayı desteklemek, savaştan vazgeçmeyi ve ülkenin askeri gücüne sınırlamalar getirmeyi öngören 9. Madde'de yapılacak değişikliklere karşı çıkmak için bir araya geldi.

Birbirini izleyen Japon hükümetleri, II. Dünya Savaşı'nda Japonya için ezici bir yenilginin ardından hazırlanan anayasanın artık günümüz güvenlik sorunlarını karşılamaya uygun olmadığını savundu.

Takaiçi ve iktidardaki Liberal Demokrat Parti (LDP), anayasanın bazı bölümlerini değiştirmek için "ileri düzeyde görüşmeler" yapılması çağrısında bulundu. Değişiklikler, Japonya Öz Savunma Kuvvetleri'ni resmen tanımayı, Çin ve Kuzey Kore'yle yaşanan gerilimler de dahil bölgesel güvenlik tehditlerine uyum sağlamayı amaçlıyor; henüz ayrıntıları açıklanmayan diğer değişiklikler de sözkonusu.

Takaiçi, anayasanın değerinin azalmaması için zamanın ihtiyaçlarını yansıtacak şekilde periyodik olarak güncellenmesi gerektiğini söyledi.
 

Partinin muhafazakar kanadının üyeleri, Japonya'nın savaşa girmesini yasaklayan ve bu amaçla askeri güç bulundurmasını da kısıtlayan 9. maddenin 2. paragrafının kaldırılmasını talep etti ve modern bir ulusal savunma gücü oluşturulmasını istedi.

Takaiçi, parlamenterlere gönderdiği video mesajında, "Siyasetçiler karar almak için tartışmalar yapmalıdır" dedi ve tartışmanın süresiz olarak devam etmek yerine sonuçlara ulaşmayı hedeflemesi gerektiğini ekledi.

Japonya'da herhangi bir anayasa değişikliğinin, Diet diye bilinen Japon Parlamentosu'nun her iki kanadında da üçte iki çoğunlukla onaylanması ve ardından ulusal referandumda çoğunluk oyuyla kabul edilmesi gerekiyor. İktidardaki LDP, alt mecliste zaten üçte iki çoğunluğa sahip ve diğer reform yanlısı partilerle birlikte üst mecliste de aynı eşiğe ulaşmaya çok yakın.

Tokyo'daki mitingde göstericiler "Anayasa Değişikliğine ve Askeri Genişlemeye DUR" yazılı pankartlar taşıdı ve "Savaşa Hayır" ve "Barış Anayasasını Koruyun" sloganları attı.

Benzer etkinlikler ülke çapında gerçekleşti ve uzun yıllardır mücadele yürüten aktivistler, aileler ve dikkat çekici sayıda genç katılımcı da dahil çeşitli bir kalabalığı bir araya getirdi.

Savaşı yaşamış 87 yaşındaki Haruka Watanabe, Kyodo haber ajansına, "Anayasayı kendi çocuğum gibi korumak ve gelecek nesillere aktarmak istiyorum" dedi.

Tokyo'da düzenlenen bir başka mitingde, kurgusal olmayan eserler yazarı Shinobu Yoshioka, muhafazakar hükümetin ulusal bayrağın kutsallığına saygısızlığı suç sayma önerileri de dahil ilgili adımlarını eleştirdi.

"Merkeziyetçi yöntemler giderek daha da yerleşiyor. Bu gidişatın varacağı yer, savaş yürüten bir ülkedir" dedi.

Önceki gösterilere katılımın giderek artmasının ardından bu miting, Japonya'daki en büyük protestolardan biri oldu. Martta benzer gerekçelerle yaklaşık 36 bin kişi protesto gösterisi düzenlemişti.
 

9. madde, Japon halkının ulusun egemenlik hakkı olarak savaştan vazgeçtiğini ve uluslararası uyuşmazlıkları çözme aracı olarak güç kullanma veya güç kullanma tehdidinden feragat ettiğini belirten bir hüküm (AFP)

Kyodo News tarafından yapılan ankete göre katılımcıların yüzde 73'ü, herhangi bir anayasa değişikliğinin yalnızca iktidar partisinin tek başına dayatmasıyla değil, farklı siyasi partiler arasında geniş bir mutabakat olması durumunda ilerlemesi gerektiğini düşünüyor.

Muhafazakar Yomiuri Shimbun gazetesinin yaptığı ankete göre katılımcıların yaklaşık yüzde 57'si revizyonlardan yanayken, liberal Asahi Shimbun gazetesi reformları destekleyenlerin oranının sadece yüzde 47 olduğunu belirtti.

Ekimde göreve başlayan Takaiçi, bölgesel tehditlere karşı caydırıcı bir unsur olarak Japonya’nın askeri güçlenmesini hızlandıracak politika ve tedbirlerin hayata geçirilmesi için çaba sarf etti. Takaiçi, Japonya’nın kendini daha iyi koruyabilmek ve uzun süreli, yeni türdeki savaşlardan sağ çıkabilmek için askeri kapasitesini daha da güçlendirmek üzere savunma stratejisine öncelik vermesi gerektiğini savunuyor.

Daha önce Takaiçi'nin kabinesi, Japonya'nın ölümcül silah ihracatına getirilen kısıtlamaları kaldırmıştı; bu adım, ABD ve diğer savunma ortakları tarafından askeri ve endüstriyel işbirliğini derinleştirme yolunda bir adım olarak memnuniyetle karşılanmıştı.

Ancak bu adım, Japonya'nın savaş sonrası dönemdeki askeri ve teknolojik gelişmelerini öz savunmayla sınırlama ilkesinden sapması nedeniyle, ülke içindeki pasifistler ve Çin tarafından eleştirilmişti.

*İçerik orijinal haline bağlı kalınarak çevrilmiştir. Independent Türkçe'nin editöryal politikasını yansıtmayabilir

independent.co.uk/asia/japan

Independent Türkçe için çeviren: Çağatay Koparal