Bilim insanları balıklar ve semender gibi amfibileri de kapsayacak şekilde boyun tanımının genişletilmesini öneriyor.

Memelilerde boyun, kafatasıyla omuzlar arasında yer alan ve başın vücuttan bağımsız, üç boyutlu hareket etmesini sağlayan omurga bölgesi olarak tanımlanıyor.

Balık ve amfibi omurgasında tam olarak böyle bir bölge bulunmadığından, boyunlarının da olmadığı kabul ediliyor.

Ancak son yıllarda yapılan bazı çalışmalar, balık omurgasının bazı bölümlerinin boyuna benzer bir işlevi olduğunu gösteriyor. Örneğin balıkların başını gövdesinden bağımsız hareket ettirmesini sağlayan omurlar bulunuyor.

Liverpool Üniversitesi ve Stuttgart Doğa Tarihi Müzesi'nden araştırmacılar, bu nedenle balık ve amfibilerin de boyna sahip olduğunu gösteren kanıtlar toplamaya başladı.

İtalya'nın Floransa kentinde bu hafta düzenlenen Deneysel Biyoloji Derneği konferansında projelerini sunan ekip, pek çok omurgalı türün omurgasının morfolojik yapısını ve işlevini inceledi.

Hayvanların beslenme sırasında sergilediği hareketleri X ışını görüntüleriyle kaydedip bunların üç boyutlu modellerini oluşturarak hangi omurların baş ve boyun hareketine katkı sağladığını belirlemeye çalıştılar.

Çalışmalarına halihazırda devam eden araştırmacılar, elde ettikleri bulgulara dayanarak boynun, daha kapsayıcı bir şekilde yeniden tanımlanması gerektiğini savunuyor.

Araştırma ekibinden Dr. Roxana Taszuz, "Bulgular, boynun yokluğuna dair geleneksel varsayımın evrensel geçerliliği olmadığını ve farklı anatomik bölgelerin işlevlerini göz ardı edebileceğini gösteriyor" diyerek ekliyor:

Balıklar ve semenderler üzerine yoğunlaşmamızın nedeni, tam da bu kavramsal sorun ve bunun evrim açısından taşıdığı daha geniş sonuçlar.

Bilim insanları semenderlerin karada ve suda beslenirken omurgalarını nasıl hareket ettirdiğiyle özellikle ilgileniyor. Bu sayede dört ayaklı canlılar (tetrapodlar) sudaki yaşamdan karadakine geçerken bu işlevlerin nasıl evrimleştiğine ışık tutmayı umuyorlar.

Taszuz, "Semenderler, en azından kısmen karada yaşamaya başlayan ilk omurgalılar olan erken dönem tetrapodların işlevsel morfolojisini araştırmak için günümüzde yaşayan en uygun model" diye açıklıyor.

Bilim insanları hem semenderler hem de çeşitli balık türlerinin omurgasını incelemeye devam ederek boyun tanımını genişletecek daha fazla kanıt sunmayı planlıyor.

Independent Türkçe, Phys.org, Discover Magazine

Derleyen: Büşra Ağaç