İran, Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrolünü artırırken Irak ve Pakistan, Tahran yönetimiyle enerji anlaşması imzaladı.
Reuters'ın aktardığına göre Irak ve Pakistan, Körfezden petrol ve sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) sevkıyatı yapmak için İran'la ayrı anlaşmalar imzaladı.
Adlarının paylaşılmaması şartıyla ajansa konuşan yetkililer, Irak'ın bu anlaşma kapsamında pazar günü her biri yaklaşık 2 milyon varil ham petrol taşıyan iki tankeri Hürmüz'den geçirdiğini söylüyor.
Bağdat yönetiminin, boğazdan güvenli geçiş için Tahran'la müzakereleri sürdürdüğü belirtiliyor. Bütçesinin yüzde 95'i petrol gelirlerinden oluşan Irak, Devrim Muhafızları'nın Hürmüz Boğazı'ndaki gemi trafiğini neredeyse durma noktasına getirmesi ve ABD'nin bölgeye uyguladığı abluka nedeniyle yaşanan enerji krizinden en kötü etkilenen ülkelerden biri oldu.
fazla oku
Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field)
Irak Petrol Bakanlığı'ndan bir yetkili, "Irak, İran'ın yakın bir müttefikidir ve Irak ekonomisinde yaşanacak herhangi bir kötüleşme, İran'ın ülkedeki ekonomik çıkarlarına da zarar verecektir" diyor.
Benzer şekilde Pakistan da Katar menşeli LNG yüklü iki tankerin Hürmüz'den geçerek sevkıyatını tamamlaması için İran'la anlaşma yaptı.
ABD-İsrail'in 28 Şubat'ta başlattığı savaş öncesinde İslamabad yönetimi, boğaz üzerinden ayda 10 LNG sevkıyatı gerçekleştiriyordu.
Kaynaklar, Irak ya da ABD-İran görüşmelerine arabuluculuk yapan Pakistan'ın anlaşma kapsamında Tahran'a herhangi bir ödeme yapmadığını söylüyor.
Diğer yandan Katar yönetiminin, Pakistan'a LNG sevkıyatı hakkında ABD'yi bilgilendirdiği aktarılıyor.
ABD ve İsrail'in saldırılarının ardından Hürmüz'deki nüfuzunu artıran Tahran yönetimi, boğazdan geçişlerden ücret alınmasıyla ilgili yasa tasarısı hazırlıyor. İran Meclisi Ulusal Güvenlik ve Dış Politika Komisyonu Üyesi Alaaddin Burucerdi, 22 Mart'ta yaptığı açıklamada, ülkesinin Hürmüz Boğazı'ndan geçen bazı gemilerden 2 milyon dolar geçiş ücreti aldığını belirtmişti.
Başta Körfez ülkeleri olmak üzere İsrail, ABD ve Avrupa devletleri İran'ın yasa tasarısına tepki göstermişti.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi de dün Tahran'da Norveç Dışişleri Bakan Yardımcısı Andreas Motzfeldt Kravik'le görüşmesinin ardından yaptığı açıklamada, "Hürmüz Boğazı'ndan geçişlerle ilgili uluslararası hukuka uygun değişikliklere gideceklerini" söyledi.
Bazı analistler, İran'la yapılacak geçiş anlaşmalarının Tahran'ın Hürmüz üzerindeki kontrolünü "kalıcı hale getirip normalleştireceğine" dikkat çekiyor.
Oxford Enerji Araştırmaları Enstitüsü'nden Claudio Steuer, Tahran'ın bölgedeki hamlelerini şöyle yorumluyor:
İran, Hürmüz Boğazı'nı kapatmaktan, boğaz üzerindeki erişimi kontrol etmeye yöneldi. Hürmüz artık tarafsız bir geçiş yolu değil, kontrollü bir koridordur.
Independent Türkçe, Reuters, Tesnim
Derleyen: Yasin Sofuoğlu
