ABD Başkanı Donald Trump'ın Japonya lideri Takaiçi Sanae'yle görüşmesinde yaptığı "Pearl Harbor esprisi" tepki çekti.

Trump, cuma günü Oval Ofis'te ağırladığı Takaiçi'yle görüşmesinde bir Japon muhabirin, "Neden İran'a yönelik saldırılarla ilgili Japonya dahil müttefiklerinize hiç haber vermediniz?" sorusunu şöyle yanıtladı:

Bunun sürpriz olmasını istedik, sürprizi Japonya'dan daha iyi kim bilir, değil mi? Siz neden Pearl Harbor hakkında bir şey demediniz?

Bazı yetkililer ve gazeteciler yanıta gülerken, Takaiçi'nin gözlerini açarak soruyu soran Japon muhabire doğru bakması dikkat çekti.

1941'de Japon İmparatorluğu'na ait savaş uçakları, ABD'nin Hawaii adalarının bir parçası olan Oahu Adası'ndaki Pearl Harbor limanına baskın düzenlemişti.

Yaklaşık 2 bin 400 Amerikan askerinin öldüğü saldırının ardından ABD yönetimi de II. Dünya Savaşı'na girmişti.

ABD'nin Hiroşima ve Nagasaki'ye 1945'te düzenlediği atom bombası saldırıları sonucunda da çoğu sivil 200 bine yakın kişi öldürülmüştü.  

Birçok Japon akademisyen, siyasetçi ve yorumcu, Trump'ın bu karanlık dönemle ilgili "esprisi" nedeniyle dehşete kapıldı.

Japon medya kuruluşu TV Asahi'de program yapan yorumcu Tamagawa Toru, Trump'ı eleştirerek "Japonya Başbakanı'nın yanında oturmasını hiç umursamıyor bile" dedi.

Tokyo Üniversitesi'nden Japon siyaseti uzmanı Makihara Izuru ise birçok Japonun, bunu Trump'ın abartılı sözlerinden biri olarak görüp umursamayacağını savunurken, şunları da ekledi:

Bu hiçbir koşul altında söylenmemesi gereken bir şey. ‘Hiroşima ve Nagazaki'de bir sorun olmadı, değil mi?' gibi sözler sarf etmeye de başlayabilir. Biz Japonlar olarak bunu kabul edemeyiz.

Diğer yandan Takaiçi'yi, Trump'a tepki göstermediği için eleştirenler de oldu.

2001-2006'da iktidardaki Japonya Başbakanı Cuniçiro Koyzumi'nin diplomasi danışmanlarından Tanaka Hitoşi, X'teki paylaşımında Takaiçi'nin tavrını "tuhaf ve utanç verici" diye niteledi.

Japon liderin yaklaşımını yerinde bulanlar da var. Halk İçin Demokratik Partili (DPP) eski milletvekili Yamao Şiori, Facebook'taki paylaşımında, "Pearl Harbor olayının gündeme getirilmesi, o anda karşılık verilebilecek türden bir şey değil. Durumu akışına bırakma konusundaki sakin tavrı doğruydu" ifadelerini kullandı.

İngilizce yayın yapan Japan Times gazetesinin analizinde, Trump ve Takaiçi arasında "rahatsız edici bir an yaşandığı" belirtildi.

Japon gazetesi Asahi Shimbun da "Takaiçi'nin gözleri fal taşı gibi açıldı, yüzündeki gülümseme kayboldu" diye yazdı.   

Takaiçi, Beyaz Saray'daki toplantıda İran'ın Körfez ülkelerine düzenlediği misillemeleri ve Hürmüz Boğazı'nı kapatmasını kınarken, ABD'nin askeri operasyonlarına katılacaklarına dair herhangi bir açıklama yapmadı.

Independent Türkçe, New York Times, Japan Times, Asahi Shimbun, AA

Derleyen: Yasin Sofuoğlu