2 bin yıllık bir mumya üzerinde yapılan X ışını taramaları, Antik Mısırlıların birçok modern insan gibi bel ağrısıyla yaşadığını ortaya çıkardı.

Radyologlar, MÖ 330 ve MÖ 190'a ait iki mumyayı bilgisayarlı tomografi (BT)  X ışını taramasından geçirerek Antik Mısırlıların 2000 yıl önceki yaşamına ışık tuttu.

Analiz, göz kapaklarının ve alt dudaklarının şekilleri gibi yüz hatlarını ve sağlıkları, yaşam deneyimleri ve ömürleri hakkında ipuçlarını ortaya çıkardı. Bilim insanları bulguların, günümüz insanlarıyla da benzerlikler taşıyabileceğini söylüyor.

Güney Kaliforniya Üniversitesi (USC) Keck Medicine ekibinden araştırmacılar her biri yaklaşık 90 kg ağırlığında olan, mumyaların yattığı lahitlerin alt yarısının içini taradı.

Araştırmacılar, iki mumyadan eski olanının bel ağrısı çektiğini tespit etti. Antik Mısırlı, birkaç bokböceği ve bir balığı simgeleyen çeşitli eserlerle birlikte gömülmüştü. Taramalar bu kişinin omurgasında, muhtemelen doğal yaşlanma ve aşınma nedeniyle çökmüş bir bel veya alt sırt omuru olduğunu ortaya çıkardı. Diş sorunları ve ciddi derecede kötüleşmiş bir kalçası olduğu anlaşılan diğer bireyin, ölüm anında daha yaşlı olduğu görüldü.

Keten bezle sarılmış bu mumyaların yanı sıra üç boyutlu dijital modeller ve taramalarından elde edilen bilgiler, Kaliforniya Bilim Merkezi'nde düzenlenecek bir sergide 7 Şubat'tan itibaren sunulacak.

Kaliforniya Bilim Merkezi'nde özel projelerden sorumlu kıdemli başkan yardımcısı antropolog Diane Perlov, "Yüzeyin altına bakarak bireylerin yaşadıkları özel deneyimleri ortaya çıkarmak inanılmaz heyecan verici" diyor.

Dr. Perlov, "Bu modern bilimsel teknoloji, antik halklar ve geçmiş medeniyetlerin, aksi takdirde kaybolabilecek dünyasına güçlü bir pencere açıyor" ifadelerini kullanıyor.

BT taramaları, üç boyutlu ve ayrıntılı kesit görüntüsü veya "dilim"lerden yüzlerce oluşturuyor ve uzmanlar bunları dijital ortamda "istifleyerek" dijital modeller üretiyor.
 

BT taramaları Antik Mısırlıların yaşamının sırlarını ortaya çıkarıyor (Ricardo Carrasco III)

Cerrahide yaygın bir şekilde kullanılan bu teknoloji, artık mumyalar gibi eski örneklerin zarar görmeden analiz edilmesini sağlıyor.

Keck Medicine'da üç boyutlu görüntülemeyi yöneten Summer Decker şöyle diyor:

Üç boyutlu görselleştirme, modelleme ve baskı sayesinde cerrahlar gibi doktorlar, tespit edilmesi zor tümörleri doğru bir şekilde ölçebiliyor, hastanın kalbi veya karaciğerinin karmaşık yapısını inceleyebiliyor veya omuz veya kalçayı en iyi şekilde nasıl tedavi edeceklerini belirleyebiliyor.

Dr. Decker, "Bu mumyalar daha önce de taranmıştı ancak tarama teknolojisindeki gelişmeler sayesinde sonuçlar hiç olmadığı kadar ayrıntılı ve kapsamlı hale geldi" diyerek yüksek çözünürlüklü yeni görüntülerin "daha önce bilinmeyen şeyleri" ortaya çıkardığını ve "bu kişilerin nasıl bir hayatı olduğu hakkında fikir verdiğini" ekliyor.

*İçerik orijinal haline bağlı kalınarak çevrilmiştir. Independent Türkçe'nin editöryal politikasını yansıtmayabilir.

independent.co.uk/news

Independent Türkçe için çeviren: Büşra Ağaç