TBMM Genel Kurulu'nda görüşmeleri devam eden ve kamuoyunda "12. Yargı Paketi" olarak bilinen kanun teklifinde önemli değişikliklere gidildi. AK Parti'nin verdiği önergeler doğrultusunda İcra ve İflas Kanunu'na "idareye başvuru zorunluluğu" getiren 1'inci madde ile hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına (HAGB) ilişkin 16'ncı madde teklif metninden çıkarıldı. Genel Kurul'da ayrıca noterlik, idari yargıda temyiz düzenlemesi ve çeşitli maddelerde değişiklik öngören önergeler kabul edilirken, muhalefet partileri teklife yönelik eleştirilerini dile getirdi.
TBMM Genel Kurulu, Başkanvekili Pervin Buldan başkanlığında toplandı.
Genel Kurul'da kamuoyunda "12. Yargı Paketi" olarak adlandırılan "Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi" üzerindeki görüşmeler devam etti.
İdareye başvuru zorunluluğu düzenlemesi tekliften çıkarıldı
Görüşmeler sırasında AK Parti'nin verdiği önergeyle teklifin 1'inci maddesi yeniden değerlendirilmek üzere teklif metninden çıkarıldı.
Tekliften çıkarılan düzenleme, İcra ve İflas Kanunu'na "İdareye başvuru zorunluluğu" başlıklı yeni bir madde eklenmesini öngörüyordu.
Düzenlemeye göre, Yargıtay, bölge adliye mahkemeleri ve ilk derece mahkemelerince idare aleyhine hükmedilen para alacakları, vekalet ücreti ve yargılama giderlerine ilişkin ilamlarda alacaklı veya vekilinin, banka hesap numarasını da bildirerek önce ilgili idareye yazılı başvuruda bulunması zorunlu olacaktı.
Başvurunun ardından idarenin hükmedilen tutarı, işleyecek faiz ve diğer ferileriyle birlikte en geç bir ay içinde ödememesi halinde ilamlı icra takibi başlatılabilecekti.
Düzenleme uyarınca bu başvuru yapılmadan doğrudan ilamlı icra yoluna gidilemeyecekti.
AK Parti'nin önergesinin kabul edilmesiyle söz konusu madde tekliften çıkarıldı.
Noterlik Kanunu'nda yol masrafına ilişkin değişiklik
Genel Kurul'da AK Parti'nin teklifin 3'üncü maddesine ilişkin verdiği değişiklik önergesi de kabul edildi.
Kabul edilen önergeyle, 1512 sayılı Noterlik Kanunu'nun değiştirilen 55'inci maddesinin dördüncü fıkrasında yer alan "Posta masrafı ve" ibaresinden sonra "112'nci madde uyarınca düzenlenen tarifeyle belirlenen" ibaresi eklendi.
Önergenin gerekçesinde, noterlere ödenecek yol masrafının Noterlik Kanunu'nun 112'nci maddesi uyarınca hazırlanan tarifeye göre belirleneceğinin açık şekilde düzenlenmesiyle uygulamada yaşanabilecek tereddütlerin giderilmesinin amaçlandığı belirtildi.
Önergenin kabul edilmesinin ardından 3'üncü madde değiştirilerek kabul edildi.
Yeni Yol Partisi: "İçi boş bir yargı paketiyle karşı karşıyayız"
Teklif üzerinde Yeni Yol Partisi Grubu adına söz alan Hatay Milletvekili Necmettin Çalışkan, düzenlemeyi eleştirdi.
Çalışkan, "Ne yazık ki içi boş bir yargı paketiyle daha karşı karşıyayız. Getirilen teklifin gerekçesi hoş, içeriği boş; hayaller Paris, gerçekler AK Parti adaleti" ifadelerini kullandı.
Anayasa Mahkemesi ile Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarının dikkate alınmadığını savunan Çalışkan, teklifin Genel Kurul aşamasında bazı maddelerinin geri çekilmesini de eleştirdi.
Çalışkan, "Öyle apar topar yasa getiriliyor ki Genel Kurul aşamasında bazı maddeler çekilmek zorunda kalıyor. Neden? Sihirli bir sözcük var; 'mahkemelerin iş yükünü azaltmak, davaları hızlandırmak.' Arkadaşlar, hız ölümdür, hız felaket getirir. Eğer siz altını doldurmadan işi hızlandırırsanız, işte bugünkü gibi bir durumla karşı karşıya kalırız" dedi.
"Çözüm güçlendirilmiş parlamenter sistem"
Yeni Yol Partisi Bursa Milletvekili Cemalettin Kani Torun ise yaşanan sorunların temelinde Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'nin bulunduğunu savundu.
Torun, sistemin denge ve denetim mekanizmalarını zayıflattığını öne sürerek, "Bugün yaşadığımız sorunların temelinde Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi bulunmaktadır" dedi.
Her seçimin yeni gerilimler üreteceğini iddia eden Torun, çözümün güçlendirilmiş parlamenter sisteme geçilmesi olduğunu ifade etti.
İdari yargıda temyiz düzenlemesinde değişiklik
AK Parti'nin teklifin 7'nci maddesine ilişkin verdiği değişiklik önergesi de Genel Kurul'da kabul edildi.
Kabul edilen düzenlemeyle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46'ncı maddesine eklenmesi öngörülen ikinci fıkraya yeni bir bent eklendi.
Buna göre, bölge idare mahkemesinin istinaf incelemesi sonucunda ilk derece mahkemesi kararını kaldırarak yeniden verdiği kararlarda, temyiz sınırının altında kalan davalarda ilk derece mahkemesi ile bölge idare mahkemesi kararları arasındaki parasal farkın 2026 yılı itibarıyla 55 bin lirayı geçmemesi halinde temyiz yoluna başvurulamayacak.
Ayrıca, tek hakim tarafından karara bağlanan ve 2026 yılı itibarıyla 486 bin lirayı aşmayan davalarda, bölge idare mahkemesinin yeniden verdiği karar ile ilk derece mahkemesi kararı arasındaki fark 55 bin lirayı aşsa dahi bu kararlar temyiz edilemeyecek.
CHP: "Hakim ve savcılara uyarma cezası trajikomik"
CHP Trabzon Milletvekili Sibel Suiçmez, teklifin 10'uncu maddesi üzerinde yaptığı konuşmada, Türkiye'de lekelenmeme hakkı ile masumiyet karinesinin ihlal edildiğini savundu.
Anayasa Mahkemesi ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarına uyulmamasının terfi kriteri haline geldiğini ileri süren Suiçmez, "Bugün bu maddeyle hakim ve savcılara uyarma cezası getirilmesi gerçekten trajikomik bir durumdur" dedi.
CHP'den "IBAN mağdurları" uyarısı
CHP Karabük Milletvekili Cevdet Akay ise teklifin 14'üncü maddesi üzerinde yaptığı konuşmada, IBAN hesaplarını üçüncü kişilere kullandıran kişilere yönelik düzenlemelerin tek başına sorunu çözmeyeceğini söyledi.
Yasa dışı bahis, kumar ve kara para aklama suçlarında kullanılan hesapların önemli bölümünün ekonomik sıkıntı yaşayan vatandaşlara ait olduğunu belirten Akay, üniversite öğrencileri, işsiz gençler ve emeklilerin maddi nedenlerle hesaplarını belirli ücretler karşılığında kullandırdığını ifade etti.
Bankalar ile Mali Suçları Araştırma Kurulu'nun (MASAK) daha etkin denetim yapması gerektiğini söyleyen Akay, gelirle uyumsuz yüksek tutarlı hesap hareketlerinin hızla şüpheli işlem olarak bildirilmesi ve gerektiğinde hesaplara bloke uygulanması gerektiğini dile getirdi.
Akay, "Bu sorunlar sadece cezada indirim sağlanmasıyla giderilemez. Suç örgütlerinin üzerine ciddi şekilde gidilmesi gerekiyor. Beklenen birçok düzenleme bu teklifte yer almadığı için kanun teklifine 'hayır' diyoruz" dedi.
HAGB düzenlemesi de tekliften çıkarıldı
AK Parti'nin verdiği ve Genel Kurul'da kabul edilen bir diğer önergeyle teklifin 16'ncı maddesi de metinden çıkarıldı.
Tekliften çıkarılan maddede, Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararı doğrultusunda hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) kurumunun yeniden düzenlenmesi öngörülüyordu.
Düzenleme kapsamında, işkence, eziyet ve kamu görevlilerinin görevleri nedeniyle işledikleri kötü muamele suçlarında HAGB uygulanmaması ile usule ilişkin bazı hükümlerin yeniden belirlenmesi planlanıyordu.
AK Parti'nin önergesinin kabul edilmesiyle bu düzenleme de teklif metninden çıkarıldı.
ANKA
