5 maddeyle ABD-İran barış taslağı

Anlaşmazlığın sürdüğü konular hâlâ var

İran'ın başkenti Tahran'daki Filistin Meydanı'na "İsrail önümüzdeki 15 yılı göremeyecek" yazılı bir afiş asıldı (AA)

Axios'un İran'la mutabakat için ABD Başkanı Donald Trump'ın onayının beklendiği bildirmesinin ardından Başkan Yardımcısı JD Vance, tarafların anlaşmaya "çok yakın" olduğunu ifade etti.

Vance, nükleer program konusunda bazı anlaşmazlıkların devam ettiğini de sözlerine ekledi. 

Guardian, Donald Trump'ın barış anlaşması taslağını İsrail ve diğer müttefikleriyle paylaştığını belirtiyor. 

New York Times (NYT), haftalardır sürdürülen görüşmeler sonucu ortaya çıkarılan metnin detaylarına ulaştı. 

İran ve ABD yetkililerinin yanı sıra son görüşmelere katılan iki diplomata dayandırılan haberde barış taslağı 5 başlık altında ele alındı. 

Çatışmalar bitecek ama bu durum ne kadar sürecek?

Anlaşma muhtemelen iki tarafın birbirine saldırmamasını garanti altına alacak. 

60 gün boyunca silahların susması ve bu süre zarfında müzakerelerin sürdürülmesi planlanıyor. 

Amerikan gazetesinin İranlı kaynağı, İsrail'in saldırılarının sürdüğü Lübnan da dahil olmak üzere tüm cephelerdeki çatışmaların bitirileceğini söylüyor. 

Hürmüz Boğazı konusunda anlaşma sağlanamadı

İki taraf, savaş öncesinde dünyanın petrol ve doğalgaz ticaretinin beşte birinin yapıldığı Hürmüz Boğazı'nı yeniden tüm gemilere açması beklenen mutabakat hakkında farklı açıklamalar yapıyor.

fazla oku

Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field)

Washington'a göre boğaz derhal açılacak ve ABD ablukası kademeli olarak kaldırılacak. 

Tahran'a göreyse boğaz müzakereler boyunca açık tutulacak ve ABD ablukası 30 gün içinde kaldırılacak.

Diğer yandan Hürmüz'ü mayından arındırma işlemlerinin haftalar alması bekleniyor.

İranlı müzakereciler, Umman'la birlikte gemilerden geçiş ücreti almaya hak kazandıklarını savunmayı sürdürüyor. 

ABD ise eskisi gibi tüm gemilerin boğazdan ücretsiz geçmesi gerektiğini öne sürüyor. 

İran'a yatırım fonu kuruluyor

NYT'nin kaynakları, anlaşmaya eklenen fonla birlikte Tahran'ın 300 milyar dolarlık yatırım beklediğini aktarıyor. 

İranlı yetkili, nihai anlaşmanın imzalanması durumunda hayata geçecek bu fonu, "yeniden inşa programı" diye adlandırdı.

Tahran, ABD ve İsrail bombardımanının 300 milyar ila 1 trilyon dolarlık bir zarara yol açtığını düşünüyor.  

Nükleer müzakereler ertelendi

Tahran'ın elindeki zenginleştirilmiş uranyumun kaderi, müzakerelerin ikinci aşamasında ele alınacak. 

İranlı yetkili, Tahran'ın nükleer programını askıya alması karşılığında Washington'ın daha fazla yaptırım uygulamayacağını söyledi. Nihai anlaşmanın sağlanması durumunda ABD'nin mevcut yaptırımları da kaldırılacak. 

İran dondurulan varlıklarına erişebilecek 

Yurtdışındaki bankalarda tuttuğu 24 milyar dolara yakın paraya erişemeyen Tahran'ın bunları kullanmasına yeşil ışık yakılması planlanıyor. 

Tahran bunlara erişmeden müzakerelerin sürdürülmesinin anlamsız olacağını vurguluyor. 


Independent Türkçe, New York Times, Guardian, AA

Derleyen: Eren Umurbilir

DAHA FAZLA HABER OKU