İstanbul’daki Rami Kütüphanesi bünyesinde düzenlenen 1. Rami Çocuk ve Sanat Bienali, açıldığı günden bu yana yoğun ilgi görmeye devam ediyor.
"Resimli Çocuk Kitapları" teması ve "Renkliyse Gerçektir" mottosuyla gerçekleştirilen bienali ziyaret edenlerin sayısı 350 bini aşarken, organizasyon çocuk edebiyatını yalnızca çocuklara yönelik bir alan olmaktan çıkarıp çok katmanlı bir kültür ve sanat deneyimine dönüştürüyor.
Yaklaşık 100 resimli çocuk kitabından ilham alınarak hazırlanan bienalde; 25 enstalasyon, 11 ana sergi, 3 interaktif sergi, 7 dijital deneyim alanı ve yüzlerce etkinlik yer alıyor. Kurban Bayramı’nın ilk 3 günü resmi tatil nedeniyle kapalı olacak bienal, 30 Mayıs’tan itibaren yeniden ziyaretçilere açılacak.
Rami Çocuk ve Sanat Bienali İcra Kurulu Başkanı ve ÇOKGENÇ Yönetim Kurulu Başkanı Dr. Melike Günyüz, bienalin ortaya çıkış sürecinin Rami Kütüphanesi ile ÇOKGENÇ Derneği’nin ortak çalışmasıyla başladığını söyledi.
"Rami Kütüphanesi’nin aslında bir fikri olarak, ÇOKGENÇ Derneği’ne ‘birlikte yapalım’ teklifiyle ortaya çıktı" diyen Günyüz, yaklaşık 2 yıldır üzerinde çalıştıkları projenin daha sonra Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı himayesine alındığını, Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın destekleriyle hayata geçirildiğini belirtti.
Bienalin merkezine "resimli kitapları" yerleştirdiklerini ifade eden Günyüz, bu alanı özellikle sınırlandırdıklarını anlattı.
"Resimli kitapları konu olarak sınırlandırdık çünkü çok fazla, her konuda resimli kitap var. Biz biraz çocuk ve mekân bağlamında konuyu ele almak istedik. ‘Odam, evim, sokağım ve şehrim’ bağlamında düşündük" dedi.
"Aile Yılı" vurgusunun da bienalin önemli başlıklarından biri olduğunu söyleyen Günyüz, "Aile teması ve yuva teması bienalde önemli bir yer tuttu" ifadelerini kullandı.
"Bir kitabın okurla buluşma sürecini deneyimletmek istedik"
Bienalin temel çıkış noktalarından birinin resimli kitapları diğer sanat disiplinleriyle buluşturmak olduğunu belirten Günyüz, şunları söyledi:
Resimli kitaplarda resim iki boyutlu bir alanda yer alıyor. Biz bunu diğer sanatlarla buluşturduğumuzda bu resimlerin etki alanlarını nasıl ortaya çıkarabiliriz diye düşündük.
Bienalde kitap sanatçılarından sahne dekoru tasarımcılarına, heykeltıraşlardan kitap heykeltıraşlarına, diyorama sanatçılarından grafik tasarımcılara kadar farklı disiplinlerden sanatçıların yer aldığını anlatan Günyüz, resimli kitapların yeniden yorumlandığını ifade etti.
"Cumhuriyetin kuruluşundan bugüne kadar hem ziyaretçilere bir bakış açısı sunmaya hem de bir kitabın yazarın zihnindeki doğuş sürecinden okurla buluşup deneyimlenmesine kadar geçen süreci misafirlere yaşatmaya çalıştık" diyen Günyüz, bu nedenle bienalde enstalasyonlar, deneyim alanları ve heykellerin öne çıktığını söyledi.
"Hedefimiz sadece çocuklar değil"
Bienalin yalnızca çocuklara hitap eden bir etkinlik olarak düşünülmediğini vurgulayan Günyüz, çocuk kitabı dünyasının çok katmanlı bir üretim alanı olduğuna dikkat çekti.
"Resimli kitapları ortaya çıkaran sadece yazarlar değil; editörler, illüstratörler, grafik sanatçıları, matbaacılar, yayıncılar da bu dünyanın bir parçası" diyen Günyüz, genç çizerlerin, grafik ve resim bölümü öğrencilerinin de bienalin önemli izleyici grupları arasında yer aldığını söyledi.
Ebeveynlerin ve öğretmenlerin de çocuk kitaplarıyla çocukları buluşturan ilk kişiler olduğuna işaret eden Günyüz, "Aslında toplumun her kesimini kucaklayan bir bienal yapmaya çalıştık" ifadelerini kullandı.
Dördü açık, dördü kapalı olmak üzere toplam 8 atölye alanında gerçekleştirilen etkinliklerde çocuklar; sanat, hikâye anlatıcılığı, geri dönüşüm, sürdürülebilirlik ve yaratıcı düşünme gibi alanlarda deneyim odaklı çalışmalar yapabiliyor.
Uluslararası isimler İstanbul’da buluşacak
Bienalin dikkat çeken etkinliklerinden biri, 4 Haziran’da düzenlenecek "Çocuk Edebiyatında Çeşitlilik: Yerel Sesler, Evrensel Hikâyeler" başlıklı uluslararası panel olacak.
Kültür ve Turizm Bakanlığı Kütüphaneler ve Yayımlar Genel Müdürü Taner Beyoğlu moderatörlüğündeki panelde, çocuk edebiyatı ve yayıncılık dünyasının önemli isimleri yer alacak.
Konuşmacılar arasında International Board on Books for Young People Yürütücü Direktörü Carolina Ballester, Hans Christian Andersen Ödülü Jüri Başkanı Shereen Kreidieh ve Bratislava Biennial of Illustrations Direktörü Petra Flach bulunuyor.
Günyüz, bienale yurt dışından çok sayıda çizer ve kültür profesyonelinin katılacağını belirterek, "IBBY’nin Andersen Ödülü jüri başkanı, IBBY koordinatörü ve Bratislava Bienali’nin koordinatörü de misafirimiz olacak" dedi.
Savaş ortamında tamamlanan kitap
Bienalin uluslararası konukları arasında yer alan İranlı illüstratör Shima Zarei ile yürüttükleri ortak projeye de değinen Günyüz, aylar öncesinde bienal için ortak bir kitap hazırlamaya karar verdiklerini anlattı.
"Kendime şu soruyu sordum: Bienalin teması mekân. Peki bizim mekânımız neresi? Dünya" diyen Günyüz, projenin insanların yanı sıra hayvanları, bitkileri ve tüm canlıları kapsayan ortak yaşam fikri üzerinden şekillendiğini söyledi.
Günyüz, "Bitkiler, hayvanlar hatta insanlar dünyaya geliyor, üretiyor ve sonra veda ediyorlar. Biz de dünyanın hepimiz için olduğunu anlatan bir proje çalıştık" ifadelerini kullandı.
Ancak proje sürerken savaşın başladığını belirten Günyüz, buna rağmen Shima Zarei’nin çocuklara umut verme fikrinden vazgeçmediğini söyledi:
Ben biraz kaygılandım ama Shima Zarei savaş ortamında bile çocuklara umut vermemiz gerektiği düşüncesinden hiç uzaklaşmadı. Bienalden hemen önce kitabı tamamlayıp gönderdi.
Roger Mello çocuklarla buluşacak
Bienalin öne çıkan uluslararası konuklarından biri de Brezilyalı yazar ve çizer Roger Mello olacak.
Mello, 6 Haziran’da gerçekleştirilecek "Resim ve Metin Aynı Dili Konuşur" başlıklı söyleşide çocuk kitaplarında görsel anlatım ile metin arasındaki ilişkiyi değerlendirecek. Söyleşinin ardından "Sınırsız Kitap" başlıklı özel bir atölye çalışması düzenlenecek.
Aynı gün gerçekleştirilecek "Harflerden Piksellere Çocuk Medyası" panelinde ise psikolog Mehmet Teber, TRT Çocuk Kanal Koordinatörü İsmihan Yılmaz ve GZT Yayın Yönetmen Yardımcısı Esma Küçükislamoğlu çocukların dijital medya ile ilişkisini tartışacak.
"Resimli kitap okuma kültürünü yaygınlaştırmak istiyorum"
Çocuk edebiyatına ilişkin değerlendirmelerde de bulunan Günyüz, üniversitede verdiği derslerde resimli kitapların yalnızca çocuklara yönelik eserler olmadığını vurguladığını söyledi.
"Resimli kitaplar sanatçıların duygu ve düşüncelerini ifade ettikleri bir sanat formu" diyen Günyüz, bu kitapların önce sanatçılar için, ardından bütün okurlar ve çocuklar için üretildiğini ifade etti.
Yetişkinlere yönelik resimli kitap okuma dersleri verdiğini de anlatan Günyüz, "Resimli kitap okumanın öğrenilebilecek ve çok zevk alınabilecek bir alan olduğunu düşünüyorum. Bunu yaygınlaştırmak en büyük amaçlarımdan biri" dedi.
15 Haziran 2026’ya kadar ziyaret edilebilecek bienal, tüm ziyaretçilere ücretsiz olarak açık olacak.
*Bu içerik serbest gazeteci veya konuk yazarlar tarafından hazırlanmıştır. Bu içerikte yer alan görüş ve ifadeler yazara aittir ve Independent Türkçe'nin editöryal politikasını yansıtmayabilir.
© The Independentturkish