Teklifte ayrıca arşivlerin açılması ve dosyaların yeniden incelenmesi de yer aldı.

DEM Parti Tunceli Milletvekili Ayten Kordu, 12–15 Mart 1995 tarihlerinde İstanbul Gazi Mahallesi ve Ümraniye’de yaşanan ve 23 kişinin hayatını kaybettiği olaylara ilişkin kapsamlı bir kanun teklifini Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanlığına sundu. “Gazi ve Ümraniye Katliamları ile Yüzleşme, Hafıza ve Adaletin Sağlanması Hakkında Kanun Teklifi” başlıklı düzenleme, olayların tüm yönleriyle araştırılmasını, kamusal hafızanın güçlendirilmesini ve adalet süreçlerinin yeniden ele alınmasını amaçlıyor.

Teklifte, olayların üzerinden 30 yılı aşkın süre geçmesine rağmen katliamın tüm boyutlarıyla aydınlatılamadığı, sorumluların tam olarak ortaya çıkarılmadığı ve mağdur ailelerin adalet taleplerinin karşılanmadığı vurgulandı. Bu durumun toplumsal hafızada derin bir yara bıraktığı ve adalet duygusunu zedelediği ifade edildi.

Hakikat ve Yüzleşme Komisyonu kurulması önerildi

Kanun teklifinin en dikkat çekici maddelerinden biri, Gazi ve Ümraniye olaylarını tüm yönleriyle araştıracak bağımsız bir Hakikat, Adalet ve Yüzleşme Komisyonu kurulması oldu. Teklife göre komisyon; hukukçular, insan hakları savunucuları, tarihçiler, sosyologlar ile mağdur ve tanık temsilcilerinden oluşacak.

Komisyonun olayların arka planını, sorumlularını ve yargı süreçlerini inceleyerek kapsamlı bir rapor hazırlaması ve bu raporların kamuoyuna açık şekilde yayımlanması öngörülüyor.

"Sembolik olarak anıt yapılsın"

Teklifte ayrıca Gazi Mahallesi’nin bulunduğu Sultangazi ile Ümraniye ilçe merkezlerinde “Gazi ve Ümraniye Katliamları Yüzleşme ve Hafıza Anıtı” adıyla iki ayrı anıt yapılması önerildi. Bu anıtlarda hayatını kaybeden 23 kişinin isimlerinin yer alması ve alanların kamusal hafıza mekânı olarak korunması planlanıyor.

Anıtların ticari amaçlarla kullanılmaması ve benzer olayların unutulmaması için toplumsal hafızayı güçlendiren sembolik mekânlar olması hedefleniyor.

Arşivlerin açılması ve yargı süreçlerinin yeniden incelenmesi de teklifte yer aldı

Kanun teklifinde, olaylara ilişkin tüm kamu kurumlarının arşivlerinin kurulacak komisyona açılması ve bu kapsamda devlet sırrı ya da gizlilik gerekçelerinin ileri sürülememesi de önerildi. Elde edilecek bilgi ve belgelerin ise kişisel verilerin korunması ilkesi gözetilerek kamuoyuyla paylaşılması öngörülüyor.

Teklifte ayrıca Gazi ve Ümraniye olaylarının insanlığa karşı suç kapsamında değerlendirilmesi, etkin soruşturma yapılmadığı belirtilen dosyaların yeniden açılması ve bu suçlar için zamanaşımı hükümlerinin uygulanmaması da düzenlemeler arasında yer aldı.

Kanun teklifinin gerekçesinde, demokratik toplumlarda geçmişle yüzleşmenin, hakikatin ortaya çıkarılmasının ve adaletin sağlanmasının toplumsal barışın temel unsurları olduğu vurgulanarak, teklifin bu amaçlarla hazırlandığı belirtildi.

Independent Türkçe