Trump yönetiminin ikinci döneminde sergilediği dış politika, kaos yönetimi stratejisiyle karakterize edilen, hesaplı bir baskı ve öngörülemezlik üzerine kurulu realist bir yaklaşımdır. Bu yaklaşım, geleneksel liberal uluslararası düzenin kurumlarını ve normlarını sorgulayarak, ABD’nin ulusal çıkarlarını maksimize etmek üzere sert güç unsurlarını (askeri, ekonomik, jeopolitik baskı) ön plana çıkarmakta; akıllı güç (smart power) bileşenlerini ise bu çıkarlara tabi kılmaktadır. Trump’ın dış politikası, “Önce Amerika” doktrini etrafında şekillenmekte olup, küresel hegemonya iddiasından vazgeçerek bölgesel güç dengelerine dayalı bir dünya düzenini tercih etmektedir.
Ana Unsurlar ve Ayrıştırma
1 - Büyük Güç Rekabeti ve Rakiplere Karşı Strateji
Çin ile Pasifik’teki gerilim, ekonomik baskı araçları (yüksek gümrük tarifeleri, tedarik zinciri kısıtlamaları, nadir toprak elementleri kontrolü) ile yönetilmekte; askeri çatışmadan kaçınılarak ekonomik yeniden dengeleme hedeflenmektedir. Rusya ise kapitalist entegrasyon yoluyla “kendi çizgisine” çekilmeye çalışılmakta; Ukrayna Savaşı’nda hızlı ateşkes ve toprak tavizleri içeren 28 maddelik barış planı, Rusya’ya stratejik istikrar vaadiyle sunulmaktadır. Bu, Rusya’yı ideolojik tehdit olmaktan çıkarıp, pragmatik bir aktör olarak konumlandırma çabasıdır.
2 - NATO, Avrupa ve Atlantik İttifakına Baskı
Avrupa’ya yönelik yaklaşım, savunma harcamalarının artırılması (NATO’da %5 GDP hedefi), yük paylaşımı talepleri ve “sözünden çıkmama” vurgusuyla sertleşmiştir. Ulusal Stratejisinde (NSS), Avrupa’nın “medeniyet kaybı” riskine dikkat çekerek, göç ve kültürel kimlik üzerinden eleştirmekte; Rusya ile ilişkileri Avrupa’nın yönetmesi gerektiği belirtilmektedir. Bu, ittifakı ABD’nin çıkarlarına tabi kılma stratejisidir ve müttefiklerde güvensizlik yaratmaktadır.
3 - Diğer Müttefikler ve Bölgesel Yaklaşımlar
Orta ve Güney Amerika’da neo-Monroe Doktrini (“Trump Corollary” - Donroe) uygulanmakta; Meksika Körfezi, Arktik (Grönland talebi) ve Venezuela gibi bölgelerde hakimiyet kurulmakta, göç ve uyuşturucu trafiği ulusal güvenlik önceliği haline getirilmektedir. Bu yaklaşım, müttefikleri bile tedirgin etmekte; uzay (Ay kaynakları) ve deniz dibi gibi yeni rekabet alanlarında ABD üstünlüğü hedeflenmektedir.
4 - Askeri ve Teknolojik Güç Artışı
Nükleer kapasite modernizasyonu, füze savunma sistemleri (“Altın Kubbe”), sürekli güç projeksiyonu ve savunma sanayii yatırımlarıyla dinamik bir askeri duruş sergilenmektedir. Nadir toprak elementleri, petrol ve kritik mineraller gibi stratejik kaynaklar, rekabetin yeni boyutlarını oluşturmakta; Çin’in hakimiyetine karşı tedarik zinciri çeşitlendirmesi önceliklidir.
5 - Kaotik Görünüm Altındaki Hesaplı Strateji
Trump’ın “üstten bakan” ve öngörülemez yaklaşımı, diplomaside baskı aracı olarak kullanılmakta; rakipleri ve müttefikleri tedirgin ederek taviz koparmayı amaçlamaktadır. Bu, klasik realist “denge” anlayışıyla uyumlu olup, kapitalizmin her zaman kazanacağı öngörüsüyle pekişmektedir. Ancak bu strateji, ittifaklarda güvensizlik yaratmakta, küresel istikrarsızlığı artırmakta ve üçüncü dünya savaşı riskini tartışmaya açmaktadır.
Sonuç
Trump dönemi dış politikası, post-liberal bir uluslararası nizamı işaret etmekte; kaosun yönetilmesi yoluyla ABD’nin çıkarlarını koruma hedefi gütmektedir. Bu, akıllı güç parametreleriyle (ekonomik, teknolojik, askeri) desteklenen realist bir paradigma değişikliğidir. Geleneksel kurumların terk edilmesi, yeni bir dönemin başlangıcı olarak değerlendirilebilir; ancak uzun vadede ittifak erozyonu ve bölgesel boşluklar risk taşımaktadır.
Referanslar
White House (2025). National Security Strategy of the United States of America. https://www.whitehouse.gov/wp-content/uploads/2025/12/2025-National-Security-Strategy.pdf
Brookings Institution (2025). “Breaking down Trump’s 2025 National Security Strategy”.
Council on Foreign Relations (2025). “Unpacking a Trump Twist of the National Security Strategy”.
Chatham House (2025). “Trump’s new national security strategy: Cut deals, hammer Europe, and tread gently around autocrats”.
CSIS (2025). “The National Security Strategy: The Good, the Not So Great, and the Alarm Bells”.
Atlantic Council (2025-2026). Various analyses on alliances, nuclear modernization, and regional strategies.
Foreign Policy (2026). “How Trump’s Foreign Policy Gambits Are Reshaping the World”.
*Bu içerik serbest gazeteci veya konuk yazarlar tarafından hazırlanmıştır. Bu içerikte yer alan görüş ve ifadeler yazara aittir ve Independent Türkçe'nin editöryal politikasını yansıtmayabilir.
© The Independentturkish