ABD'nin cumartesi günü düzenlediği Venezuela operasyonunun yankıları sürerken, Beyaz Saray yönetiminin Batı Yarımküre üzerindeki hakimiyetinin yeni temsili "Donroe Doktrini" oldu.

ABD Başkanı Donald Trump, Venezuela lideri Nicolas Maduro ve eşi Cilia Flores'in ülkeden kaçırıldığı harekatın ardından yaptığı açıklamada, "Monroe Doktrini büyük bir meseleydi ama biz onu çoktan aştık. Artık buna ‘Donroe Doktrini' diyorlar" ifadelerini kullandı.

ABD'nin 5. Başkanı James Monroe'nun adını taşıyan doktrin, Avrupa devletlerinin Amerika kıtasında sömürgecilik faaliyetlerini engelleme amacı taşıyordu.

1823'te ilan edilen ve Washington'ın dış politikasını belirleyen temel ilkelerden biri haline gelen doktrin, zaman içinde ABD'nin Batı Yarımküre'de hakimiyet kurma hedefinin temsiline dönüştü.

Wall Street Journal'ın analizinde, Trump'ın Monroe anlayışını daha da radikalleştirerek Güney Amerika'daki askeri müdahaleleri gerekçelendirmek amacıyla kullandığına dikkat çekiliyor.

3 Ocak'taki Venezuela operasyonun ardından Trump, Küba, Kolombiya ve Meksika'nın yanı sıra Grönland ve İran'a yönelik askeri müdahale tehditleri savurmakta gecikmedi.

Çin ve Rusya'nın Venezuela operasyonuna görece "ihtiyatlı tepki" gösterdiğine de dikkat çekiliyor. Analize göre Pekin ve Moskova, Washington'ın Batı Yarımküre'ye odaklanmasıyla Asya ve Avrupa'da daha rahat hareket etmeyi umuyor.

Diğer yandan Trump'ın "Donroe Doktrini" kapsamındaki agresif hamleleri sonucunda "kurallara dayalı uluslararası düzenin çöktüğü" savunuluyor.

Yeni uluslararası sistemin 19. yüzyıl emperyalizmini andıran özellikleri olabileceğine işaret edilen analizde, askeri ve ekonomik gücün her zamankinden daha fazla önem kazandığı belirtiliyor.

ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth'e danışmanlık yapan muhafazakar düşünce kuruluşu American Moment'tan Dan Caldwell ise Trump'ın dış politikadaki yeni atılımlarının akıllıca olduğunu savunuyor:  

Avrupa veya Doğu Asya gibi bir bölgede Amerika'nın müttefiki veya ortağıysanız bu duruma hiç şaşırmamalısınız. Bu, Amerika'nın onları terk ettiği anlamına gelmiyor, yeterli kaynak ve kapasiteye sahip olanların boşluğu doldurmak için daha fazla çaba sarf etmesi gerektiğini gösteriyor.

Trump'ın ilk döneminde Danimarka'nın dışişleri bakanı olarak görev yapan Jeppe Kofod ise ABD'nin yeni yaklaşımının müttefikleriyle ilişkilerini belirsizliğe sürüklediğini belirtiyor:

Başkan Trump Avrupa'yı, Danimarka Krallığı'nı, Grönland'ı ve NATO ülkelerini güvenlik konusunda müttefik ve ortak olarak mı, yoksa düşman ve rakip olarak mı görüyor?

Independent Türkçe, Wall Street Journal, CNN, Truthout

Derleyen: Yasin Sofuoğlu