Suriye ve Batılı kaynaklar, Mazlum Abdi’nin SDG’nin feshedildiğini açıklaması öncesinde Şam yönetimiyle yapılan görüşmelerde üzerinde uzlaşıldığı belirtilen anlaşmanın ayrıntılarını Al Majalla’ya aktardı.
Al Majalla’nın haberine göre, Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şara’nın Mazlum Abdi’yi cumhurbaşkanlığı danışmanı, İlham Ahmed’i ise Suriye parlamentosu olan Halk Meclisi’ne milletvekili olarak ataması konusunda mutabakat sağlandı.
Haberde, Şam’daki üst düzey yetkililerin ilişkilerdeki değişimin göstergesi olarak Abdi’den daha önce kullanılan “General Mazlum” ifadesi yerine “Bay Mazlum” şeklinde söz etmeye başladığı da belirtildi.
Abdi ve Ahmed Şam’da görüştü
Habere göre Suriye Dışişleri Bakanı Esad eş-Şeybani, pazartesi ve salı günlerinde Şam’da Mazlum Abdi ve İlham Ahmed ile iki çalışma toplantısı gerçekleştirdi.
Görüşmelerde Abdi ve Ahmed’in salı akşamı cumhurbaşkanlığı sarayında Ahmed eş-Şara ile bir araya gelmesi kararlaştırıldı. Bu görüşmenin ardından Abdi’nin basın toplantısı düzenleyerek SDG ve Özerk Yönetim dahil olmak üzere tüm askeri ve sivil kurumların feshedildiğini açıklaması planlandı.
Abdi’ye cumhurbaşkanlığı danışmanlığı
Anlaşma kapsamında Mazlum Abdi’nin cumhurbaşkanlığı danışmanı olarak atanmasının öngörüldüğü aktarıldı.
Abdi’nin görev alanının Suriye’deki farklı topluluklar veya Kürt meselelerini kapsaması seçenekleri üzerinde durulduğu, nihai yetki ve sorumluluklarının ise bir cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle belirleneceği ifade edildi.
İlham Ahmed’e Halk Meclisi’nde görev
İlham Ahmed’in ise “Cumhurbaşkanı Listesi” kapsamında Halk Meclisi’ne milletvekili olarak atanmasının planlandığı belirtildi.
Ahmed’e anayasa taslağının hazırlanması sürecinde rol verilmesi veya Meclis Dışişleri Komisyonu’nda görev yapmasının değerlendirilen seçenekler arasında bulunduğu kaydedildi.
Ahmed’in ayrıca Dışişleri Bakanlığı bünyesinde bir görev üstlenmesi ihtimalinin de görüşmelerde gündeme geldiği bildirildi. Dışişleri bakan yardımcılığı, müsteşarlık veya kıdemli danışmanlık seçeneklerinin değerlendirildiği aktarıldı.
YPJ için yeni görev
Mutabakat kapsamında yaklaşık 1.500 YPJ mensubunun İçişleri Bakanlığı’na bağlı İç Güvenlik Güçleri’ne dahil edilmesi konusunda da anlaşmaya varıldığı öne sürüldü.
YPJ mensuplarının terörle mücadele güçlerinin bir parçası olarak Kuzeydoğu Suriye’de görevlendirilmesinin planlandığı belirtildi.
Şam yönetiminin ilerleyen aşamada YPJ mensuplarının Suriye ordusuna entegrasyonunu değerlendirmeyi de kabul ettiği aktarıldı.
SDG mensupları dört tugaya dahil edilecek
Anlaşmanın bir diğer başlığını SDG mensuplarının Suriye ordusuna entegrasyonu oluşturuyor.
Habere göre SDG personelinin Suriye ordusu bünyesindeki dört tugaya entegrasyonunun tamamlanması planlanıyor. Her bir tugayda yaklaşık 1.300 savaşçı bulunuyor.
Bazı personelin resmi onay sürecinin devam ettiği, yaklaşık 1.700 ek savaşçının entegrasyonuna ilişkin sürecin de sürdüğü belirtildi.
Ayrıca Kürt birliklerinin Suriye sınırı boyunca konuşlandırılması konusunda da mutabakata varıldığı öne sürüldü.
Kürtçe resmi dil olacak
Anlaşmada Kürtçenin statüsüne ilişkin düzenleme de yer aldı.
Buna göre Kürtçenin resmi dil olarak tanınmasına ilişkin bir Suriye kararı çıkarılması ve okullarda tarih ve coğrafya gibi teorik derslerin Kürtçe okutulması planlanıyor.
Abdi ve Ahmed’in Öcalan’la görüşmesi gündemde
Haberde, Mazlum Abdi ve İlham Ahmed’in Türkiye’ye giderek Abdullah Öcalan ile görüşmesinin de beklendiği belirtildi.
Kaynaklar, söz konusu ziyaretin Öcalan’ın cezaevinden tahliyesine yönelik girişimlere katkı sağlayabileceğini ve entegrasyon sürecine desteğinin alınmasına yardımcı olabileceğini ifade etti.
Ancak ziyaretin gerçekleşmesi için Türkiye’nin resmi kararının beklendiği kaydedildi.
Türkiye Abdi’yi terör listesinden çıkarabilir
Anlaşmanın Türkiye’yi ilgilendiren başlıklarından biri ise Mazlum Abdi’nin durumuna ilişkin.
Habere göre Türkiye, daha önce Samir Oso’nun (Sipan Hamo) kara listeden çıkarılmasına benzer şekilde, Mazlum Abdi’nin adını terör listesinden çıkarmayı değerlendiriyor.
Haberde sıralanan maddelerin, SDG’nin feshi öncesinde Şam ile Abdi ve Ahmed arasında varıldığı belirtilen temel mutabakatları yansıttığı ifade edildi.
Al Majalla'da yayınlanan mutabakatın adımları şöyle:
1- Dışişleri Bakanı Esad eş-Şeybani, Pazartesi ve Salı günleri Şam’da Mazlum Abdi ve İlham Ahmed ile iki çalışma oturumu gerçekleştirdi. Salı akşamı cumhurbaşkanlığı sarayında Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şara ile görüşmelerine ve ardından Abdi’nin bir basın toplantısıyla SDG ve Özerk Yönetim de dahil olmak üzere tüm askeri ve sivil kurumların feshedildiğini açıklamasına karar verildi.
2- Mazlum Abdi’nin cumhurbaşkanlığı danışmanı olarak atanması öngörülüyor. Tartışılan tekliflerden biri, sorumluluk alanının Suriye’nin topluluklarını veya Kürt işlerini kapsaması yönünde olup nihai görev yetkisi bir cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle belirlenecektir.
3- İlham Ahmed’in "Cumhurbaşkanı Listesi" kapsamında Halk Meclisi’ne milletvekili olarak atanması öngörülüyor. Tartışılan teklifler arasında kendisine anayasanın taslak metninin hazırlanmasıyla ilgili bir rol verilmesi veya Dışişleri Komisyonu’nda görev yapması yer alıyor. Nihai düzenlemenin daha sonra açıklanması bekleniyor.
4- Abdi ve Ahmed’in Şam’daki son görüşmeleri sırasında Ahmed’in Dışişleri Bakanlığı’nda bir görev üstlenme olasılığı da gündeme geldi. Tartışılan seçenekler arasında dışişleri bakan yardımcısı, dışişleri bakan yardımcısı müsteşarı veya kıdemli danışmanlık yer aldı.
5- Pazartesi ve Salı günkü toplantılarda, sayıları yaklaşık 1.500 olan Kadın Koruma Birlikleri (YPJ) mensuplarının İçişleri Bakanlığı’na bağlı İç Güvenlik Güçleri’ne dahil edilmesi konusunda da anlaşmaya varıldı. Bu birlikler terörle mücadele güçlerinin bir parçasını oluşturacak ve Kuzeydoğu Suriye’de konuşlandırılacak.
6- Şam, ilerleyen bir aşamada Kadın Koruma Birlikleri mensuplarının Suriye ordusuna entegrasyonunu incelemeyi taahhüt etti.
7- SDG personelinin Suriye ordusu bünyesindeki dört tugaya entegrasyonu tamamlanacak. Her bir tugay şu anda yaklaşık 1.300 savaşçıdan oluşurken, belirli sayıda personel halen resmi onay beklemektedir. Süreç bu personelin yanı sıra yaklaşık 1.700 ek savaşçı için de devam etmektedir. Ayrıca Kürt birliklerinin sınır boyunca konuşlandırılması konusunda da anlaşmaya varıldı.
8- Kürtçe’nin resmi bir dil olarak tanınmasına ilişkin resmi bir Suriye kararı çıkarılacak ve okullarda tarih ile coğrafya gibi teorik dersler Kürtçe öğretilecektir.
9- Mazlum Abdi ve İlham Ahmed’in, PKK'nın hapisteki lideri Abdullah Öcalan ile görüşmek üzere Türkiye’yi ziyaret etmesi bekleniyor. Kaynaklara göre ziyaret, Öcalan’ın hapisten tahliye edilmesine yönelik çabalara katkıda bulunabilir ve entegrasyon sürecine desteğini sağlayabilir. Ziyaret halen resmi bir Türk kararını beklemektedir.
10- Türkiye, Samir Oso’yu (Sipan Hamo) kara listeden çıkarma yönündeki daha önceki kararına benzer şekilde, Mazlum Abdi’nin adını terör listesinden çıkarmayı değerlendiriyor.
Al Majalla
