Şam'daki görüşmelere katılan YPJ Genel Komutanı Rohilat Efrin Rudaw'a yapıtğı açıklamada Suriye hükümetinin diyalog yerine "tam teslimiyet" talep ettiğini ve IŞİD üyelerini bilinçli olarak serbest bıraktığını belirtti. Efrin, SDG Genel Komutanı Mazlum Abdi başkanlığındaki heyetle birlikte Ahmed el-Şara yönetimiyle yapılan ve beş saatten fazla süren görüşmelere katıldı.
Toplantıda Şam tarafında İstihbarat Sorumlusu Hüseyin Selami, Savunma Bakanı Ebu Kasra, Dışişleri Bakanı Esad Şeybani ve Ahmed el-Şara; SDG heyetinin yanı sıra ABD Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack da yer aldı.
"Teslimiyet dayatıldı"
Efrin, Şam'ın uzlaşmacı bir tutum sergilemediğini belirterek, daha önceki teknik görüşmelerde varılan "SDG'nin üç tümen halinde orduya katılması ve özerk yapının korunması" anlayışının inkar edildiğini öne sürdü. Efrin, Şam'ın "Haseke ve Kobani’yi derhal boşaltın, silahları bırakın ve orduya tek tek (bireysel) katılın" talebinde bulunduğunu aktardı. Bu durumun 13 yıllık kazanımların yok edilmesi ve Kürt halkının iradesinin teslim alınması anlamına geldiğini vurgulayan Efrin, bu dayatmayı kabul etmediklerini belirtti. PYD yöneticisi Foza Yusuf da Şara'nın kararlarının sahada uygulanmadığını ve tam teslimiyet dayatıldığını doğrulayarak bunu kabul etmeyeceklerini belirtti.
Rohilat Efrin, ABD Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack'ın toplantıdaki "zayıf kalan" tavrını eleştirdi. Bir SDG yöneticisi, müzakerelerin tıkanmasının temel nedeninin Şam'ın Barrack'ın SDG'ye verdiği "SDG’nin birleşik bir güç olarak kalacağı ve Kürtlerin kendi bölgelerini yöneteceği" yönündeki taahhütleri tanımaması olduğunu belirtti. Efrin, Uluslararası Koalisyon’un da yaşananlara sessiz kaldığını ifade etti.
Arap medyasındaki iddialar
Şam'daki Şara-Abdi görüşmesinde anlaşmazlık çıktı. Arap medyasına göre Ahmed Şara, Mazlum Abdi'ye Savunma Bakan Yardımcılığı teklif etti ve Haseke valisi adayı göstermesini istedi. Abdi ise Haseke’nin tamamen SDG yönetimi altında kalmasını talep etti ve yeni koşulları görüşmek için 5 gün süre istedi. Şara, anlaşmanın tamamlanmasını ve Suriye güvenlik güçlerinin bir an önce Haseke’ye girmesini şart koşarak bu süreyi reddetti. Şara'nın gün sonuna kadar nihai bir cevap istediği, aksi takdirde Suriye devletinin Haseke sorununu güç kullanarak çözeceğini bildireceği iddia edildi. Bu gelişmeler üzerine Abdi Şam'dan ayrıldı.
Diplomasi sürerken çatışmalar başladı
Anlaşmanın belirsizliği sürerken sahada çatışmalar devam etti. Suriye Arap Ordusu, Şeddadi şehrinde sokağa çıkma yasağı ilan etti. SDG, Rakka'nın kuzeydoğusundaki el-Aktan yakınlarındaki çatışmalarda 9 savaşçısının hayatını kaybettiğini, 20'sinin yaralandığını duyurdu. SDG, tüm Kürt gençlerini direnişe katılmaya çağırdı.
Trump'tan Şara'ya telefon
ABD Başkanı Donald Trump, Suriye Geçici Cumhurbaşkanı Ahmed el-Şara ile telefonda görüşerek Suriye hükümet güçleri ile DSG arasındaki çatışmaların durdurulmasını talep etti. Trump'ın, Şara’dan Suriye ordusunun Haseke’ye girmeyeceğine dair söz aldığı belirtildi.
AB ne dedi?
Avrupa Komisyonu Başkan Yardımcısı Kaja Kallas, Kuzey ve Doğu Suriye'ye yönelik saldırılara ilişkin tüm askeri faaliyetlerin derhal durdurulması çağrısında bulundu. Kallas, Kürt haklarının tam olarak korunmasının önemli olduğunu vurguladı.
Şam ve SDG'den IŞİD cezaevleri açıklaması
Gerilim sürerken Şam yönetimi ve SDG karşılıklı, tarafların IŞİD'li tutukluları serbest bıraktığını öne sürdü.
Şam yönetimi, Haseke’de IŞİD mensuplarının tutulduğu cezaevlerine ilişkin kapsamlı bir açıklama yaparak, güvenliğin en üst düzey ulusal öncelik olduğunu vurguladı. Açıklamada, son dönemde sahadaki gelişmelerle birlikte IŞİD tutukluları dosyasının siyasi amaçlarla istismar edildiği öne sürüldü.
Şam, anayasal ve hukuki sorumluluklar çerçevesinde Haseke’de IŞİD mensuplarının tutulduğu cezaevlerinin yönetimini devralmaya ve güvenliğini sağlamaya hazır olduğunu duyurdu. Uluslararası standartlara uygun şekilde, firar ya da güvenlik ihlallerini önleyecek kapasiteye sahip olduklarını belirten yetkililer, bu süreçte ABD ile doğrudan koordinasyona da açık olduklarını ifade etti. Açıklamada, SDG’nin kontrolü altındaki cezaevlerinden IŞİD’lilerin kaçması ya da serbest bırakılması durumunda tüm sorumluluğun SDG’ye ait olacağı vurgulandı.
AA: Suriye ordusu, Haseke kent merkezinin dış mahallelerine ulaştı
Suriye ordusunun, Haseke kent merkezinin dış mahallelerinde bulunan, kentin güney girişindeki Panorama Kavşağı’na ulaştığı bildirildi. Suriye ordu birlikleri ile Arap aşiret unsurları, YPG/SDG işgalindeki Haseke kentinin güney çevre yolu üzerindeki Panorama Kavşağı’na kadar ilerledi. Söz konusu nokta güney çevre yoluna yaklaşık 2,2 kilometre mesafede bulunuyor. Ordu birlikleri ile aşiret güçlerinin Rakka ve Deyrizor yönlerinden ilerleyerek bölgeye ulaştığı bildirildi.
BM'den insani kriz ve IŞİD uyarısı
Birleşmiş Milletler (BM), Suriye ve Rojava’da yaşanan çatışmaların ardından bölgedeki insani felaket ve güvenlik risklerine dair kapsamlı bir rapor sundu. BM yetkilileri; altyapının çöktüğünü, binlerce sivilin dondurucu soğukta yardıma muhtaç kaldığını ve IŞİD'in yeniden canlanma riskinin "kırmızı alarm" verdiğini duyurdu. OCHA verilerine göre, Deyrizor kentinde kamu hizmetleri tamamen askıya alınmış durumda. Ana ulaşım yollarının kapanması nedeniyle siviller eğitim ve temel sağlık hizmetlerinden mahrum kaldı.
Rakka’da ise kritik altyapı tesislerinin gördüğü zarar, mahalleler arası ulaşımı imkansız hale getirirken, şehrin ana su şebekesinin tamamen devre dışı kalmasına neden oldu. BM Genel Sekreter Yardımcısı Sözcüsü Ferhan Haq, "Suriye’deki silahlı güçler ile SDG arasındaki çatışmaların durması gerektiğini defalarca dile getirdik. Eğer mevcut süreç tam anlamıyla uygulanabilirse, bunun bölgedeki savaşı tamamen sona erdirmesini umuyoruz" dedi. BM yetkilileri, bölgedeki askeri tırmanışın hem insani felakete hem de güvenlik zafiyetine yol açacağı konusunda uluslararası toplumu uyanık olmaya çağırdı.
Independent Türkçe, SANA, Rudaw
