Sonbahar yaprak dökümü mü?
Her mevsim, doğada yaşanan değişimler, bahçelerde farklı görüntüler ve hislerin ortaya çıkmasına neden oluyor. Birçok kişi için sonbahar hüzün mevsimiyken, benim için etkileyici tonları ile büyüleyici bir mevsim. Sonbaharda, bazı bitkilerin yapraklarının sararmasıyla, birçok sanatçıya ilham kaynağı olan görüntüler ortaya çıkıyor.
Değerli okuyucular, bu yazımda sonbahar mevsimi ve sonbaharda büyüleyici görüntüler oluşturan bazı bitki türlerinden bahsedeceğim. Her mevsimin ve bitkilerin mevsimsel değişiminin kendine özgü bir güzelliği var. Bahçelerde etkileyici görüntüler oluşturabilmek için bitkilerin mevsimsel değişimlerini iyi bilmek gerekir. Bahçelerde etkileyici görüntüler oluşturabilmek için dikkat etmemiz gereken önemli unsurlardan biri, bitkilerin mevsimsel değişimleri.
Biz bitkileri, yaprak döken ve dökmeyen bitkiler olarak da ikiye ayırırız. Bazı bitkiler 4 mevsim boyunca yeşil kalırken, bazı bitkiler ise yapraklarını dökerek yıl boyu değişim gösterirler. Bahçe tasarımlarında bu bitkiler dengeli bir şekilde kullanılırsa, 4 mevsim boyunca bahçeler güzelliğini koruyarak farklı görüntüler oluşturur.
Sonbaharın büyüleyici tonları
Sonbahar, birçok kişi için hüzünlü bir mevsim olarak tanımlansa da benim için büyüleyici bir mevsim. Sonbahar, bahçelerde dramatik görüntülerin ortaya çıktığı bir mevsim. Sonbaharda, bazı bitkiler yapraklarını dökerken, bazı bitkilerin yaprakları sarı ve kırmızının eşsiz tonları ile büyüleyici görüntüler oluşturuyor. Sonbaharda renk değişimi ile etkileyici olan bitkiler, akçaağaç türleri, mabet ağacı, kızılcık çalısı, kasımpatı ve süs lahanası.
Sonbaharda bahçenizi güzelleştiren bitkiler
Akçaağaç (Acer)
Dünya genelinde yaklaşık olarak 132 ile 200 arasında türü bulunmaktadır. Türkiye’de doğal olarak bulunan akçaağaçlar, kışın yaprağını döker. Akçaağaçların en belirgin özelliklerinden biri, sonbaharda ortaya çıkan etkileyici renkleri. Akçaağacın yaprakları sonbaharda sarı, turuncu ve kırmızı tonlarına döner. Akçaağaçlar, yaprakları ile bahçelerde etkileyici görüntüler oluşturur. Daha önce de belirttiğim gibi, dikkat etmemiz gereken önemli noktalardan biri, bahçelerde yaprak döken ve yaprak dökmeyen ağaçları dengeli bir şekilde kullanmak. Örneğin akçaağaç gibi, sonbahar renkleri ile etkileyici olan bitkileri, yaprak dökmeyen ağaçların arasında veya yanında kullanmak gerekir. Böylece, mevsimler değişirken bazı bitkilerin etkileri azalırken, her mevsim yeşil kalan bitkiler sayesinde bahçelerimiz zayıf gözükmez.
Mabet ağacı (Ginkgo biloba)
Mabet ağacının anavatanı, Çin ve Japonya’dır. Mabet ağacı, dünyanın her yerinde varlığını sürdürebilen, dayanıklı ve uzun ömürlü bir ağaçtır. Yelpaze şeklinde yaprakları olan ağaç, park ve bahçe düzenlemelerinde kullanılır. Yapraklarının sonbahar mevsiminde sararması, etkileyici görüntülere neden olur.
Kızılcık çalısı (Cornus alba sibirica)
Bazı bitkiler, dalları ve renk etkisiyle bahçelerde etkileyici görüntüler ortaya çıkarır. Kızılcık çalısı (Cornus alba sibirica) da kışın yaprağını döken, kırmızı dalları ile etkileyici görüntüler oluşturan, dayanıklı bir bitki türüdür. Bu bitki, sonbahar mevsiminde kırmızı tonları ile bahçelere renk katar.
Krizantem (Kasımpatı)
Krizantemlerin kokusuyla birlikte sonbahar gelir.
Eski Çin kültüründe sonbahar, her zaman melankolik bir mevsim olmuştur. Sert koşullarda çiçek açan krizantem, güçlükleri aşma becerisi ve yaşlılığa geçişi sembolize eder. Krizantem, günümüzde bildiğimiz adını 18. yüzyılda almıştır. Yunanca chrysos (altın) ve anthos (çiçek) sözcüklerinden gelen krizantem, renklerine bağlı olarak farklı anlamlara sahip olmuştur. Kasımpatı, bu bitkinin Türkçe halk adıdır. Bu ad, çiçeğin özellikle sonbaharda (Kasım ayında) açmasından türemiştir. Yaklaşık olarak 30 tür barındıran krizantem, papatyagiller familyasına bağlı bir cinstir. Farklı renklerde çiçekleri olan krizantemler, sonbaharda bahçenize renk katar.
Süs lahanası
Havalar soğumaya başladığında, bahçenize renk katacak bitkilerden biri de süs lahanası. Süs lahanası, serin havalarda iyi yetiştiği için sonbahar bahçeleri ve saksılara renk katmak isteyen kişiler tarafından kullanılır. Bu bitki, mutfaklarda tüketilmek amacı ile yetiştirilmez. Süs amacı ile yetiştirilen bu tür, “yenilebilir” mutfak yeşilliklerine göre çok daha az lezzetlidir.
Doğru dikim zamanı
Etkileyici bahçeler oluşturmak için bitkilerin dikim zamanına da dikkat etmek çok önemli. Genellikle ilkbahar ve sonbahar ayları, bitkilerin toprağa daha kolay uyum sağladığı zamanlar olduğu için bitki dikimi için ideal dönemlerdir. Bu dönemlerde yapılan dikimler, 4 mevsim boyunca bahçe bitkilerinin sağlıklı gelişimini destekler. Sonbahar, bahçenizi kışa hazırlamak ve bazı bitki türlerini dikmek için doğru bir zaman. Ayrıca bu mevsimde kış için gübreleme yapmak oldukça faydalıdır.
Kaynaklar:
Malcom Hiller (1995), “Malcom Hiller’s Colour Garden”, Dorling Kindersley: London.
Coulthard, Sally (2023), Çiçeklerin Dili, Pika Yayınları: İstanbul.
Gezgin, Deniz (2022), Bitki Mitosları, Pinhan (4. basım 2022): İstanbul.
Largo, Micael (2023), Bitkilerin Gizli Dünyası, (Çevirmen: Seda Özdemir, 5. baskı 2023): İstanbul.
*Bu içerik serbest gazeteci veya konuk yazarlar tarafından hazırlanmıştır. Bu içerikte yer alan görüş ve ifadeler yazara aittir ve Independent Türkçe'nin editöryal politikasını yansıtmayabilir.
© The Independentturkish
