ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, bugün başlayan Ortadoğu turunda Körfez ülkelerini İran'la anlaşma hakkında ikna etmeye çalışacak.

Önce BAE'yi, ardından da Kuveyt ve Bahreyn'i ziyaret edecek Rubio, bu ülkelerin yanı sıra Suudi Arabistan ve Umman'ın da parçası olduğu Körfez Arap Ülkeleri İşbirliği Konseyi'yle (KİK) bir araya gelecek.

Reuters'ın analizinde, Rubio'nun ziyaretlerinde "denge politikası" izleyerek Körfez ülkelerinin anlaşmayla ilgili endişelerini yatıştırmaya çalışacağı belirtiliyor.

BAE, Suudi Arabistan, Katar, Kuveyt ve Bahreyn, Washington'ın Ortadoğu'daki güvenlik yapısının belkemiğini oluşturan Amerikan askeri üslerini barındırıyor. Bu ülkelerin Washington'la güvenlik ilişkilerini gözden geçirmeye başlaması bölgedeki ABD askeri stratejisi üzerinde önemli etki yaratabilir.

Diğer yandan ABD ve İran arasında imzalanan mutabakatın Körfez ülkelerini şaşırttığına dikkat çekiliyor.

ABD Başkanı Donald Trump, İsrail'le 28 Şubat'ta başlattığı savaşta İran'ın balistik füzelerinin imha edilmesinin temel hedeflerden biri olduğunu söylemişti. Ancak mutabakat metninde füzelerden bahsedilmiyor bile. İran, ABD-İsrail saldırılarına karşı Körfez ülkelerini vurarak misilleme yapmıştı.

Anlaşma kapsamında İran'a 300 milyar dolar ödenmesi de gündemde. Trump, bu iddiaları reddetse de Körfez ülkeleri için böyle bir fon, İran'ın askeri kapasitesini tekrar güçlendirmesini ve bölgedeki Şii örgütlere finansal desteği artırmasını sağlayabilir.  

Ayrıca mutabakatın ardından İran'ın Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrolünü sürdürmesi de Körfez ülkelerini endişelendiriyor.

Riyad merkezli Arab News'de cumartesi yayımlanan analizde, mutabakatın çatışmaları askıya aldığına ancak Şii örgütlerden uranyum zenginleştirme meselesine kadar önemli konuların akıbetinin netlik kazanmadığına işaret edilmişti.

İran'la müzakere sürecinde ABD Başkanı JD Vance öne çıktı. Şahin Cumhuriyetçiler başta olmak üzere anlaşmayı eleştirenlere karşı mutabakatı savundu.

Washington Post'un analizinde, bu Ortadoğu turuyla Vance'in gölgesinde kalan Rubio'nun da süreçte daha fazla görünür olmaya başlayacağı yazılıyor.

Barack Obama yönetiminin Tahran'la 2015'te yaptığı nükleer anlaşmaya yönelik eleştirileriyle bilinen Rubio'nun mevcut mutabakatı desteklemesinin Körfez'e olumlu bir mesaj göndereceği ifade ediliyor.

Washington merkezli düşünce kuruluşu Arap Körfez Devletleri Enstitüsü'nün genel başkan yardımcısı ve ABD'nin eski Bahreyn Büyükelçisi William V. Roebuck, şunları söylüyor:

Rubio'nun bu ülkeleri, anlaşmanın ABD'nin bölgeden çekileceğine ya da onların güvenliğini ihmal edeceğine dair bir gelişme olmadığına ikna etmesi gerekecek. Aslında bu, güvenliği daha da güçlendirmek için bir fırsat.

Independent Türkçe, Washington Post, Reuters, Arab News 

Derleyen: Yasin Sofuoğlu