Su tüketimi ve sağlığa etkileri

Prof. Dr. Mustafa Öztürk Independent Türkçe için yazdı

Fotoğraf: Curated Lifestyle/Unsplash

Dünya Sağlık Örgütü (WHO) kılavuzlarına göre günlük içme suyu tüketimi; kadınlarda ortalama 2,2 - 2,5 litre (ortalama 10 ila 12 bardak), erkeklerde ise 2,5 - 3 litre (ortalama 12 ila 15 bardak) arasında olmalıdır.

Ve damacanada 1 bardak içme suyu 3 TL, buna göre günlük damacana içme suyu tüketim bedeli kadınlar için 33 TL ve erkekler için 40,5 TL olacak. Bunun anlamı içme suyu tüketimi azalacaktır. 

Yaz geldi, sıcaklar artmaya başladı, susuz kalmayın.

Su sindirimi, dolaşımı, sıcaklık kontrolü ve genel vücut fonksiyonunu destekler.

Ancak "susuz" kalan birçok insan hala yorgunluk, düşük enerji, sık sık hastalık ve altında yatan diğer sağlık sorunlarıyla uğraşıyor. Bunun nedeni gerçek sağlıklı yaşam, hidrasyonun çok ötesine geçer.

Suyunuzun sıcaklığı, daha iyi sindirim ve gelişmiş dolaşım için eksik halka olabilir.

Sıcak bir günde buz gibi bir bardak su içmek ferahlatıcı gelse de, vücudunuzun iç sistemleri için en verimli seçim olmayabilir.

Çok soğuk sıcaklıklar ani termal şoka neden olabilir veya boğazı tahriş edebilir ve birçok durumda sindirim sürecini yavaşlatabilir.
 

 

Çok soğuk su: Egzersiz sırasında ferahlatıcı ve serinletici olsa da, gıdalardaki yağları katılaştırarak sindirimi yavaşlatabilir ve tıkanıklığı artırabilir.

Çok soğuk veya buzlu su, özellikle sıcak havalarda egzersizden sonra ferahlatıcı bir his verebilir, ancak bazı kişilerde sindirimi geçici olarak yavaşlatabilir veya hassas bir boğazı tahriş edebilir ve ani bir termal şoka neden olabilir.

Özellikle diş hassasiyetini tetikleyebilir (özellikle de diş minesi aşınmışsa, çürük dişler varsa). 

Soğuk su orta yol bir seçenektir. Ferahlatıcıdır ve genellikle ölçülü tüketildiğinde sorun yaratmaz, ancak bazı kişiler yine de yemekten hemen sonra içmekten kaçınmayı tercih eder.

Daha dengeli bir yaklaşım arayanlar için, oda sıcaklığındaki su genellikle ideal orta noktadır.

Kolay hidrasyon için idealdir ve gastrointestinal sisteme önemli ölçüde daha az yük bindirerek vücudunuzun sıcaklığı düzenlemek yerine besinleri emmeye odaklanmasını sağlar. Naziktir, hızlıca içilmesi kolaydır.

Oda sıcaklığında su: Vücut tarafından sindirilmesi için minimum enerji gerektiren bir "orta yol" sunar.

Temel hidrasyonun ötesinde, günlük rutinlerde ılık su içmek kan dolaşımını iyileştirebilir, vücudu rahatlatabilir ve her gün sindirime nazikçe yardımcı olabilir.

Ilık su, sindirim sistemi için nazik bir yardımcı görevi görür, yiyeceklerin daha etkili bir şekilde parçalanmasına yardımcı olur ve vücudu içten dışa doğru rahatlatır.

İçtiğiniz suyun sıcaklığına daha fazla dikkat ederek, metabolik performansınızı optimize edebilir ve genel fiziksel sağlığınızı iyileştirebilirsiniz.

İster sabah enerjinizi artırmak ister yatmadan önce sisteminizi sakinleştirmek isteyin, doğru termal denge her şeyi değiştirir.

Birçok insan sabahları veya yemeklerden sonra rahatlatıcı ve konforlu hissettirdiği için ılık sudan hoşlanır.

Çinliler, her öğünde ılık su içiyorlar.

En iyi seçim genellikle, düzenli olarak yeterli miktarda su içmenize yardımcı olan sıcaklıktır.

Yeterli su alımı sağlık açısından hayati öneme sahiptir; vücut ağırlığının yüzde 50-65'ini oluşturur ve vücut ısısının düzenlenmesi, atıkların atılması, eklemlerin kayganlığının sağlanması ve besin maddelerinin taşınması gibi temel işlevleri destekler.

Yeterli su içmek, yorgunluk, zihinsel gerileme, kabızlık, böbrek taşları ve fiziksel performansın düşmesine yol açabilecek dehidrasyonu önler.


Yeterli su alımının sağlığa olan temel etkileri:

  • Fiziksel ve zihinsel performans: Su, enerjiyi artırır, metabolizmayı hızlandırır ve baş dönmesi ile baş ağrılarını azaltarak zihinsel işlevleri destekler.
  • Kilo yönetimi: Suyun kalorisi sıfırdır. Şekerli içecekler yerine sade su içmek kalori alımını azaltırken, yeterli su alımı metabolizmayı hızlandırabilir ve tokluk hissini artırabilir.
  • Organ ve eklem fonksiyonu: Su, organları korur, eklemleri yastıklar ve göz, burun ve ağızdaki dokuları yağlar. Su, eklemleri yağlamaya yardımcı olarak sürtünmeyi ve eklem rahatsızlıkları riskini azaltır.
  • Hastalık önleme: Yeterli su tüketimi, bulanık düşünme, böbrek taşı, idrar yolu enfeksiyonları (İYE) ve kabızlık riskini yol açabilen dehidrasyonu önleyebilir. Vücuttan toksinleri atmaya yardımcı olur. 
  • Vücut ısısının düzenlenmesi: Su, terleme ve solunum yoluyla vücut ısısının düzenlenmesine yardımcı olur.

Oda sıcaklığında veya ılık su, özellikle sabahları uyanır uyanmaz ya da yemeklerden sonra, çoğu kişi için sindirim sistemine genellikle daha nazik davranır.

Bazılarının hafif şişkinliğe veya boğaz tahrişine neden olduğunu düşündüğü buz gibi suya kıyasla, ılık su mide hareketliliğini ve rahatlığı artırabilir.

Ilık sular, gevşemeyi, rahatlığı ve yutmayı kolaylaştırdığı için rahatlatıcı gelebilir.
 

Şekil 2. İçme suyu sıcaklığının sağlık üzerine etkileri
Şekil 2. İçme suyu sıcaklığının sağlık üzerine etkileri

 

Gün boyunca doğru su sıcaklığını seçmek, daha iyi konfor, hidrasyon ve genel sağlık durumuna katkıda bulunabilir, vücudu iyi bir şekilde nemli tutmak, vücut fonksiyonlarını ve genel sağlığı korumak için çok önemlidir.

Londra'nın 4 bin farklı noktasında içilebilir su sebilleri (çeşmeleri) var ve bu sayının artması için çalışmalar yapılmaktadır.

Bu çeşmelerden mataralara ücretsiz olarak su doldurulabilmektedir. 

İçme suyu hayati öneme haizdir. Belediyeler;

  • Tüm okullarda öğrencilerin sağlıklı ve kaliteli ücretsiz suya erişmesi için her kata içme suyu çeşmeleri koymalı.
  • Meydanlarda ve park-bahçelerde gölge yerlere içme suyu çeşmeleri koyarak insanların temiz ve kolay suya ulaşmasını sağlamalı. 

Böylece tek kullanımlık plastik şişe kullanılması da önlenir.
 

Şekil 3. Londra'da meydanlarda içme suyu çeşmeleri
Şekil 3. Londra'da meydanlarda içme suyu çeşmeleri 

 

Ve okullarda öğrencilere ücretsiz çok kullanımlı içme suyu mataraları dağıtılmalı. 

Dışarıda olduğunuzda yeterince su içmek zor olabilir.

Evden çıkmadan önce su çok kullanımlık şişenizi (mataranızı) doldurun ve günlük yolculuklarınızda yanınızda taşıyın.
 

Şekil 4. Çok kullanımlı içme suyu mataraları
Şekil 4. Çok kullanımlı içme suyu mataraları

 

İçme suyu çeşmelerinin nerelerde olduğu kamuoyu ile paylaşılmalı ve insanlar telefonlarından bu yerleri görebilmeli. Halk kolayca içme suyu sebillerine ulaşabilmeli. 

Genel bir kural olarak, sağlıklı bir yetişkinin günde yaklaşık iki litre suya veya vücut ağırlığının kilogramı başına 30-34 mililitre suya ihtiyacı vardır.


Kısaca suyu doğru şekilde içmenin güçlü faydaları:

  1. Sindirimi anında hızlandırır
    Yeterli su alımı sindirime yardımcı olur ve sindirim sistemini düzenli tutarak kabızlığı önler. Yiyeceklerin daha kolay parçalanmasını destekler ve şişkinliği azaltır.
     
  2. Besin taşınımı ve emilimini artırır
    Su, besinlerin ve oksijenin hücrelere taşınmasında hayati bir rol oynar; bu da enerji ve genel işlevsellik açısından çok önemlidir. Vücudunuzun vitamin ve mineralleri daha verimli bir şekilde emmesine yardımcı olur.
     
  3. Kan dolaşımını artırır
    Kanınızın düzgün akmasını sağlayarak kalp sağlığını destekler.
     
  4. Organlar üzerindeki stresi azaltır
    Mide, boğaz ve iç organlarınız için naziktir.
     
  5. İdeal vücut dengesini korur
    Ani sıcaklık değişimlerini önler ve sistemleri stabil tutar.
     
  6. Doğal detoksifikasyonu destekler
    Vücudu şok etmeden toksinleri etkili bir şekilde atar. Yeterli su içmek, böbreklerin kandaki atıkları süzmesine ve idrar yoluyla atmasına yardımcı olur.
     
  7. Metabolizmayı iyileştirir
    Vücudunuzun enerjiyi daha verimli yakmasına yardımcı olur.
     
  8. Boğaz tahrişini önler
    Aşırı soğuk içeceklerin neden olduğu hassasiyeti önler.
     
  9. Sabah enerjisini artırır
    Ilık su, uyandıktan sonra sisteminizi harekete geçirir.
     
  10. Bağırsak sağlığını destekler
    Daha iyi bağırsak hareketini teşvik eder ve kabızlığı azaltır.
     
  11. Daha uzun süre nemli kalmanızı sağlar
    Daha iyi emilim, daha uzun süreli nemlendirme anlamına gelir.
     
  12. Vücudu doğal olarak rahatlatır
    Ilık suyun sakinleştirici ve yatıştırıcı bir etkisi vardır.
     
  13. Bilişsel işlev
    Yeterli su alımı, konsantrasyon, uyanıklık ve bilişsel işlevlerin iyileşmesiyle bağlantılıdır.
     
  14. Kilo yönetimi
    Yemeklerden önce su içmek tokluk hissini artırabilir ve potansiyel olarak kilo kontrolüne yardımcı olabilir.
     
  15. Ruh hali iyileştirme
    Vücudu susuz bırakmamak ruh halini olumlu yönde etkileyebilir ve yorgunluk veya endişe hissini azaltabilir.
     
  16. Cilt sağlığı
    Suyu yeterli miktarda almak cildin elastikiyetini ve dokusunu iyileştirerek genç bir görünümün korunmasına yardımcı olabilir.

 

 

Kaynaklar:

1.  Mayo Clinic Staff. (2023). Water: How much should you drink every day? Mayo Clinic Health Information.
2.  https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC3761501/
3.  https://svalbardi.com/blogs/news/best-temperature-to-drink-water
4.  https://www.mdpi.com/2073-4441/12/4/1049

*Bu içerik serbest gazeteci veya konuk yazarlar tarafından hazırlanmıştır. Bu içerikte yer alan görüş ve ifadeler yazara aittir ve Independent Türkçe'nin editöryal politikasını yansıtmayabilir.

© The Independentturkish

DAHA FAZLA HABER OKU