TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu, AK Parti Samsun Milletvekili Mehmet Muş başkanlığında toplandı. Komisyonda, AK Parti’nin geçtiğimiz Cuma günü TBMM’ye sunduğu 36 maddeden oluşan "Vergi Kanunları ile Bazı Kanunlarda ve 631 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi" görüşülecek. 

Komisyonda görüşmeler başlamadan önce CHP grubu, üzerinde Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek'in fotoğrafının yer aldığı "Deli dumrul vergisi" yazılı dövizi oturdukları sıralara koyarak, kanun teklifini protesto etti.  CHP Malatya Milletvekili Veli Ağbaba, teklife ilişkin şunları söyledi:

Bu gelen torba yasa şimdiye kadar yapılan bütün çalışmaların inkarı anlamına geliyor. 'Deli Dumrul, geçenden 5 lira, geçmeyenden de 10 lira alıyor' diyor. Bunlar öncelikle milleti dolandırıcı sayıyorlar, kendileri gibi. Kuyumcudan, doktordan, mali müşavirden, avukattan, emlakçıdan, tüm meslek gruplarından peşin vergi alıyorlar. Diyorlar ki, 'Siz vergi vermiyorsunuz. Baştan haraç alalım'. Tam bir dolandırıcılık vergisi bu. Milleti kendileri gibi dolandırıcı sanıyorlar. Maalesef bir inkar yasası. Burada yarın görüşülecek bütçe de inkar ediliyor. 500 küsur milyar borçlanma yetkisi var burada.

Daha önce çıkarılıp bugün inkar ettikleri birçok düzenleme yine var. Dolayısıyla bu bütçe, Meclis’in iradesini yok saymak ve yeni yöntemlerle vergi toplamak demektir. En kolay işi yapıyorlar, vergiyi yatırıyorlar. Millet peşinen suç işleyecekmiş gibi ceza kesiyorlar. Aslında 'torba yasa' ifadesi de bu anlama geliyor. İğneden ipliğe yeni ek vergiler getirdiler. Maalesef garanti ödemeleri ile ilgili bir kısıtlama yok. Şatafatla ilgili bir kısıtlama yok. Ne var? Kuyumcu esnafına, doktora, avukata, diş hekimine, emlakçıya haraç var. 'E-haraç' yasası bu, haraç torbası bu. Bunun başka bir anlamı yok. Millet vergi veriyor, doktor vergi veriyor, avukat vergi veriyor, kuyumcu vergi veriyor, emlakçı vergi veriyor. Kabul etmiyoruz bunu.

CHP grubu, teklifin kurulacak alt komisyonda görüşülmesini talep etti. 

"Bir tonbala çektiniz, hangisi tutarsa"

CHP Malatya Milletvekili Veli Ağbaba, teklifin görüşmeleri başlamadan önce usüle yönelik itiraz ederek, "Emeklilere kirada vergi istisnası getiriyorsunuz. Ya işsizler var, asgari ücretliler var, bununla ilgili düzenleme yok. Yaptığınız her şey yanlış. Bu vergileri getirmek için okumaya gerek yok. Vergi getirmekten daha kolay, daha basit bir şey var mı?" diyerek tepki gösterdi. 

"Yaptığınız her şeyi sonra inkar ediyorsunuz. Geçtiğimiz günlerde, 'EYT ile ilgili gaza geldik, yaptık' dediniz. Bugün de gaza geldiğiniz şeyler var mı? Bilmiyorum. Burada maalesef ülkenin ülkenin kaynakları peşkeş çekiliyor" diyen Ağbaba, sözlerini şöyle sürdürdü:

Arkadaşlar, bu yıl bütçeyi görüşmeyelim. Torba yasayla geçelim. 36 maddeden oluşan bu kanun teklifinde harçlar kanununda 5 madde de değişiklik var. Gelir Vergisi Kanunu'nda değişiklik var. KDV kanununda değişiklik var. 2 madde Kurumlar Vergisi, 2 madde Motorlu Taşıtlar Vergisi de var. Sigorta priminin arttırılması var. Bu kadar farklı, hepsinde de birçok önemli kanun değişikliğini bir çuvala koydunuz. Bir tonbala çektiniz, hangisi tutarsa.

28 yasama yasama döneminde 35 torba yasa getirmişsiniz. AK Partililer size de eziyet. Bir sesinizi çıkarın. Sizin hakkınız da savunuyorum ben. Maliye Bakanı Mehmet Şimşek'in dönemde vergi kanunları defalarca kez değiştirildi. Bu dönem torba yasalarda KDV kanunu altı kez değiştirilmiş, 23 madde değişmiş. ÖTV Kanunu, altı kez değiştirilmiş, 11 madde değişmiş. Kurumlar Vergisi, 5 kez değiştirilmiş. Gelir Vergisi Kanun'u üç kez torbalarla gelmiş, 15 maddesi değişmiş.

Harçlar Kanunu'nda 22 madde değişmiş. Öngörüsüz politikalarınız neticesinde her gün yeni değişiklik yapıyorsunuz. Burada herhâlde elde edilecek gelir 325 milyar civarında gözüküyor. İstanbul Belediyesi'ne yapılan operasyonun bedeli 60 milyar dolar. Bundan elde edilecek gelir yaklaşık 8 milyar dolar. Biraz bu konulara dikkat ediniz.

AK Partili Altınsoy: Vergi adaletinin güçlendirilmesi ile ilgili düzenleme yapılmaktadır

Teklifin imza sahiplerinden AK Parti Aksaray Milletvekili Hüseyin Altınsoy, kanun teklifinin gerekçesi ve amaçlarına yönelik komisyon üyelerine sunum yaptı. 

Vergilerin devletin varlığını sürdürmesi, kamu hizmetlerini yerine getirmesi ve toplumsal refahı arttırması için önemli bir kaynak olduğunu vurgulayan Altınsoy, "Vergi yalnızca bir mali yükümlülük değil, vatandaşla devlet arasındaki karşılıklı sorumluluk ve güven ilişkisini temsil eden bir dayanışma aracı ve anayasal bir haktır" ifadesini kullandı. 

Altınsoy, teklifin kayıt dışılıkla mücadele edilmesi, vergi adaletinin güçlendirilmesi hedeflerine yönelik yapısal ve hukuki düzenlemeler içerdiğini belirterek, kanun teklifi ile mali disiplini güçlendireceklerini dile getirdi. Kanun teklifi ile yapılan düzenlemelerin amaçlarını anlatan Altınsoy, "Hazırlanan kanun teklifinde vergi dışında kalan alanların kapsama alınması, bazı istisnaların kaldırılması, kayıt dışılıkla mücadele edilmesi, vergi adaletinin güçlendirilmesi, hedeflerine hizmet etmek üzere vergi mevzuatı ile ilgili bazı kanunlarda düzenleme yapılmaktadır" dedi. Altınsoy, şöyle devam etti:

Teklifimiz de portföyünün en az yüzde 51'i Borsa İstanbul'da işlem gören hisse senetlerinden oluşan bazı serbest fon yatırımcıları, bu yatırımcılar tarafından bir yıl fazla süreyle elde tutulan fon katılma paylarından elde edilen gelirlere ilişkin gelir vergisi istisnasının vergi planlama aracı olarak kullanılmasını önleyecek ve vergi dışında kalan alanın kapsama alınmasına hizmet edecek şekilde düzenleme yapılmaktadır.

"Türkiye'deki meskenlerden elde ettikleri kira gelirlerinde mevcut gelir vergisi istisnası korunmaktadır"

Mesken kira gelirlerine ilişkin istisna kaldırılmakta. Ancak kanunla kurulan sosyal güvenlik kurumlarından emekli, mağduriyet, dul ve yetim aile alanların Türkiye sınırları içinde bulunan meskenlerinden elde ettikleri kira gelirlerinde mevcut gelir vergisi istisnası korunmaktadır.

Dördüncü geçici vergilendirme döneminin tekrar getirilerek geçici vergi mükellefiyeti bulunan mükelleflerin kazançlarının 3, 6, 9 ve 12 aylık dönemlere tespit edilebilmesi böylelikle 4. geçici vergi dönemi faaliyet sonuçlarını içeren geçici vergi beyannamesinin alınması önerilmektedir.

"Kıymetli madenler ve ticari havacılık işletmeleri yıllık harca tabi tutulmaktadır"

Yine teklifimizle ruhsata ve işletme belgesine tabi bazı faaliyetlerin benzer faaliyetlerde olduğu gibi faaliyet harcına tabi tutulmasına yönelik düzenlemeler yapılmaktadır. Kuyumculuk, ikinci el motor kara taşıtı ve taşınmaz ticareti yetki belgeleri, bazı özel sağlık kuruluşlarının belgeleri, kıymetli madenler ve ticari havacılık işletmeleri yıllık harca tabi tutulmaktadır. Diğer bir düzenleme önerimiz ise büyükşehir olan illerde il özel idareleri yerine kurulan yatırım izleme ve koordinasyon başkanlıklarının il özel idarelerinde olduğu gibi bazı vergilerden istisna edilmesine ilişkin düzenlemeleridir. 

"2025 yılı bütçe kanunu ile belirlenen net borç kullanım tutarı arttırılmasına düzenlemede yer verdik"

Ülkemizde oynanacak olan 2026 UEFA Avrupa Ligi finali ve 2027 UEFA Avrupa Konferans Ligi finali müsabakalarıyla, 2032 UEFA Avrupa Futbol Şampiyonası kapsamında Avrupa Futbol Federasyonları Birliği (UEFA), işyeri, işyeri kanunu ve iş merkezi Türkiye'de bulunmayan katılımcılar, takımlar ve organizasyonda görevli tüzel kişilerin bu müsabakalara ilişkin olarak Türkiye'de elde ettikleri kazanç ve iratları dolayısıyla gelir kurumlar vergisi ve KDV'de muaf tutulmaları amaçlanmaktadır. Söz konusu düzenlemeler vergilemede adaletin ve öngörülebilirliğinin sağlanmasına vergi konusuna girmeyen alanların kapsamı alınmasına ve kayıt dışılıkla mücadeleye katkı sağlayacaktır.

Teklifiniz ile Kahramanmaraş depreminin ekonomik ve sosyal etkilerinin azaltılması amacıyla yapılan harcamalar ile 2025 yılı gelir yönlü bütçe gelişmeleri nedeniyle ortaya çıkan ilave finansman ihtiyacının karşılanması ve hazine nakit rezervinin belirli bir seviyede tutulabilmesi amacıyla bütçe kanunu ile belirlenen net borç kullanım tutarının artırılmasına düzenlemeye yer verilmektedir.

Saruhan Oluç: Sinekten yağ çıkarmaya çalışan bir teklifle karşı karşıyayız

Komisyonda konuşan CHP Komisyon Sözcüsü Veli Ağbaba, 6 Şubat depremlerinden etkilenen bölgedeki en büyük problemlerden birinin kira sorunu olduğuna dikkati çekerek teklifteki düzenlemelere ilişkin şunları söyledi:

Bu teklifte emekliler dışındakilerin kira gelirlerine uygulanan istisnayı kaldırıyorsunuz. Asgari ücretli, işsiz var, bunlar ne yapacak? Kiraların uzaya çıktığı bir dönemde kiraları daha da artıracak işler yapıyorsunuz. Deprem bölgesindeki en büyük problemlerden birisi kira problemi. Malatya’da bir asgari ücretlinin tek maaşla bir ev tutması mümkün değil.

Hazine’nin borçlanma limitini artırmayı teklif ediyorsunuz. ‘Bütçe açığından daha çok borçlanacağız, rezerv biriktireceğiz’ diyorsunuz. 2026 yılında enflasyon yüzde 26, 2027 yılında yüzde 9, 2028 yılında yüzde 8’e düşeceğini iddia ediyorsunuz ancak bu halkı 10 yıl vadeli olarak yüzde 40 faizle borçlandırıyorsunuz. Bu bir silahsız soygundur. Dünyanın en yüksek faiziyle bütçe açığından fazla borçlanarak para biriktirecekmişsiniz. 19 Mart darbesi sonrasında kaybettiğiniz para 60 milyar dolar. Hukukun olmadığı yerde ekonomi düzelir mi?

SGK’ya borçlanmak isteyen sigortalının prim oranını yüzde 45’e çıkarıyorsunuz. Vatandaşın zaten taşınmaz olan vergi yükünü ağırlaştıracak, işverenin çalıştırdığı işçiyi kapının önüne koyup istihdamı azaltacak. Bu teklif her yönüyle AKP politikalarının Türkiye ekonomisini ittiği bir uçurumun göstergesidir. Burada zenginden alınan bir şey yok. Düzenlemede dar gelirli, küçük mal sahibini hedef yapıyorsunuz. Evini kiraya verip geçimini sağlayan vatandaşa ‘Sen de zenginsin muamelesi’ yapıyorsun. Siz iktidara geldiğinizde Türkiye, yolsuzluk endeksinde 50. sıradayken şu anda 115. sırada. Yolsuzluk, uyuşturucu, çeteler Türkiye’nin gerçeği. Merkez Bankası’nı teslim ettiğiniz adam kasayı soydu.

Oluç: "Vergi sistemindeki yapısal sorunları çözme doğrultusunda adım attıracak bir teklif değil"

Vergi adaletsizliğinin iktidarın politik tercihleri sonucu ortaya çıktığını belirten DEM Parti Komisyon Sözcüsü Saruhan Oluç, şöyle konuştu: 

Bu vergi meselesi gündeme geldiğinde her seferinde Türkiye'nin ki vergi adaletsizliğini konuşuyoruz ve esas itibariyle de emekçiler, dar gelirler, yoksullar üzerindeki vergi yükünün azaltılması meselesini, bu iktidarın gündeme almamasını eleştiriyoruz. Az kazanandan az, çok kazanandan çok vergi alınması ilkesini uygulamadığını konuşuyoruz. Dolayısıyla anayasaya aykırı davranışlar içinde olduğunu konuşuyoruz ama herhangi bir değişiklik olmuyor. Neden olmuyor? Çünkü iktidarın politik tercihleri bu doğrultuda.

Sinekten yağ çıkarmak diye bir kavram var. Sinekten yağ çıkarmaya çalışan bir teklifle karşı karşıyayız. Bu vergi adaletsizliğini giderecek, gerçekten vergi sistemindeki yapısal sorunları çözme doğrultusunda adım attıracak bir teklif değil. Çünkü vergi sisteminin çok büyük yapısal sorunları var. Asıl vergiyi almanın teriyle geçinmeye çalışan emekçilerden, dar gelirlerden alan bir vergi yapısı olduğunu siz de biliyorsunuz ve bunu değiştirmek zorunluluğunda da adım atmıyorsunuz. Vergi harcamaları kalemi altında çok ciddi bir adaletsizlik yaratılıyor. Her bütçede bunu konuşuyoruz.  Yüksek karlılığa sahip sektör, kurum ve kişilere tanınan teşvikler söz konusu ama ücretiyle çalışan, kendi geçimini alın teriyle karşılamaya çalışanlar için bu geçerli değil. Şeffaflık da yok bu konuda. Bu vergi harcamaları kaleminde hangi sektörlerin hangi ölçütlerle ve hangi firmaların ne oranda faydalandığını görmek de mümkün değil.

Usta: "Kamu harcamalarını kısmadan hiçbir şey yapamazsınız"

Kamu harcamalarında şatafattan tasarruf olmadığını ifade eden İYİ Parti Komisyon Sözcüsü Erhan Usta, bütçedeki faiz yükünün azaltılması gerekitğini belirterek şunları ifade etti:

Kamu harcamaları, cari harcamalar, mal ve hizmet giderleri yani o daha çok böyle kamunun saltanatı, şatafatı dediğimiz türden harcamalardan herhangi bir kesinti yok. Bütçe geçmişten Bakan Nebati döneminden beri çok kötü yönetildi. Kamu açıkları arttı. Şimdi Mehmet Şimşek yeniden geliyor, eski defterleri karıştırıyor.

Eskiden kaldırdığımız ne varsa şimdi geri geliyor. 2002'de kaldırdığımız ikinci el taşıtlara verginin tekrar geri gelmesi gibi eskide olanları böyle karıştırıp karıştırıp tekrar önümüze getiriliyor. Halbuki olması gereken şey bir an evvel hem faiz oranlarını aşağı çekmek ve bütçenin faiz yükünü azaltmak olmalı. Onu karşılamak için habire milletin üzerine vergi bindiriyoruz. Bu doğru bir şey değil. Devletin harcamalarında beş kuruş kesinti yok. En tepeden başlayarak söylüyorum. Seyahatlere on, on beş uçakla gidiliyor. Çıkın buradaki yetkili makam sahibi arkadaşların araçlarına bakın dışarıda ya. Her biri çalışır vaziyette yani. Bu bir anlayış meselesidir.

Biz Türkiye'de tedbirler uygulanırken şu A4 kağıtlarının arkasına yazılma zorunluluğu getirdik ya kamuda. Kamu harcamalarını kısmadan hiçbir şey yapamazsınız. 2024 yılına bakın işte, 'Mal hizmet giderleri bütçe dönemi 70 milyar lira üzerinde olup altında olması gerek' diyor. Bu yıl yine tasarruf yılı diyoruz. Üzerinde değil şu andaki tahminimiz. Yıl sonu ne olacak bilmiyorum ama bir kesinti yok. Maalesef bu biz söylüyoruz söylüyoruz kendimiz işitiyoruz.

Kısacık: "İktidar, beceriksiz yönetimi sonrasında oluşan faturayı yine halka kesiyor"

Yeni Yol Partisi Komisyon Sözcüsü Sadullah Kısacık da teklifi eleştirerek şunları söyledi:

28. dönemde geçirdiğimiz kanunların hepsinde vatandaş yük olacak şeyler yapıyoruz. Ya vergi artırıyoruz ya harç artırıyoruz ya hayatı kolaylaştırıcı bazı istisnaları kaldırıyoruz. Bir kendimize gelelim, biz ne yapıyoruz? İktidar, beceriksiz yönetimi sonrasında oluşan faturayı yine halka kesiyor. Torba kanun teklifinde araç alım-satımından harç alınmasından mesken kiralanmasında istisnanın kaldırılması, sosyal güvenlikte istihdam özendirici bazı indirim istisnalarının kaldırılması başta olmak üzere yaşam maliyetini artırıcı düzenlemeler var. Bu torba yasaya ad koyacak olsanız ‘Yük torbası’ koyabilirsiniz. Artık bizim maliyet politikamız tahsilat politikasına döndü. Maliye politikasının vergiye, harca, haraca, cezaya dayalı bir maliye politikasına dönüştüğünün göstergesi.

Mesken kira gelirleri istisnasının daraltılması söz konusu. Kira enflasyonu yüksek. Bu kira enflasyonunu artırıcı bir olgu. Halkın yaşam maliyeti düşsün diyoruz; emekliye, asgari ücrete, memura düşük zam yapılıyor ama iktidara gelince vergi, harç, ceza, köprü geçiş ücretleri artıyor. Araç satışlarından harç alınması komedi. Zaten vatandaş ÖTV ödüyor, ÖTV ekli fiyatın KDV’sin ödüyor, MTV de ödüyor. Noterde de ‘Bir harç alacağım şimdi’ diyorsunuz. Zaten vatandaş arabaya binmiyor ki vergiye biniyor.

ANKA